Genel Biyoloji Hayvansal Dokular HAYVANSAL DOKIULAR 1 EP İ TEL DOKU 2 BA Ğ VE DESTEK DOKU 3 KAS DOKU 4 S İ N İ R DOKU 1 Ö rt ü Epiteli 1- Temel Ba ğ Doku 1- D ü z Kas 2 Bez Epiteli 2- K k rdak Doku 2- Ç izgili Kas 3 Duyu Epiteli 3 - Kemik Doku 3- Kalp Kas 4- Ya ğ Doku 5- Kan Doku 1)Epitel Doku: V ü cudun i ç ve d ş y ü zeyini ö rten dokudur. H ü creler aras bo ş luk b rakmayacak ş ekilde dizilmi ş lerdir. V ü cudu mekanik, kimyasal, fiziksel, balteriyel etkilerden korur. V ü cud un h ü cre say s en fazla olan dokusudur. H ü creleri aras nda kan damarlar bulunmad ğ ndan beslenme ba ğ dokudan difizyon ile olur. Epitel doku ba ğ dokudan yap lm ş bir taban zar (bazal lamina) ü zerine oturur . G ö revleri : Deride =koruma , Ba ğ rsak ta = Emilim , Bezlerde = Salg , Duyu Organlar nda = Duyu 2) Ö rt ü Epiteli: V ü cudun i ç ve d ş y ü zeyini ,kan damarlar n n i ç ini ö rter. Tek katl ö rt ü epiteli: a) -Yass Epitel: H ü creler ince ve yass olup, ç ekirdekte yass la ş m ş t r. Geni ş l eme yetenekleri fazlad r. Y ü rek, akci ğer ve kar n zar nda, akciger alveollerinin i ç y ü zeyinde bulunur - K ü bik Epitel: H ü crelerin boylar birbirine yak n (k ü bik) ç ekirde ği gen elde merkezde, yuvarlak ve b ü y ü kt ü r Sindirim borusunun salg bezlerinin i ç ini ö rter. Yumurtal ğ n ü zerinde, g ö z retinas nda b ö brek t ü p lerinde bulunur - Silindirik Epitel:H ü creleri silindirik olup, ç ekirde ği genelde uzundur. Mide ve bag rsak kanal n n, uterusun ,akci ğerin solunum borucuklar nda, kesenin i ç y ü zeyinde bulunu r. Baz h ü crelerin d ş a bakan y ü zeylerinde titrek t ü yler (siller) bulunur. Salg yapan (mukus) h ü crelere GOBLET H Ü CRES İ denir. b) Ç ok Katl Epiteli: Omurgal derisinin epidermisinde bulunur 40-50 epitel h ü cre s ras n n ü st ü ste gelmesiyle olu ş ur.En alttaki s ra silindirik olup, y ü zeye do ğru yass la ş arak ş ekilleri deforme olmu ş tur. D ş y ü zeyde yer alan h ü creler dif ü zyonla besin alamaz duruma geldiklerinde stomalar azal p,kal nla ş arak KERAT İ N maddes i olu ş maya ba ş lar. Daha sonra bu h ü creler ö l ü r. Ö l ü h ü credeki tanofibriller zay flayaca ğ ndan belli bir zaman sonra pullar halinde d ö k ü lme ye ba ş lar. E ğer tanafibriller keratinle ş meye kat l rsa h ü creler birbirine s k bir ş ekilde ba ğlanarak k l, t rnak boynuz ve s ü r ü ngen deri sindeki pullar olu ş turur. Ç ok Katl De ği ş ken Epitel: Bulundu ğu ortam n kas l p geni ş lemesiyle ş ekli de ği ş ebilen epitel t ü r ü d ü r. İ drar b) kesesinde ve bo ş alt m sisteminin di ğer k s mlar nda da bulunur.2) Bez Epiteli : Bez epiteli h ü crelerin say s na ve salg s n d ö kt ü ğü yere g ö re 2 ’ ye ayr l r. - H ü cre Say s na G ö re: Bir H ü creli Bezler:Silindirik epitel h ü crelerinde olu ş ur. Ö rn=Mide, ba ğ rsak duvarlar nda mukus salg layan a) h ü creler, kurba ğa derisinin nemlili ğini sa ğlayan gablet h ü creleri gibi . b) Ç ok H ü creli Bezler: Ş ekillerine g ö re gruplara ayr l r. Salg s n D ö kt ü ğü Yere G ö re: - a) Endokrin (d ş ) salg bezleri : Salg s n bir kan kanalla yada do ğrudan do ğruya v ü cut d ş na bo ş altan bezlerdir. T ü kr ü k, s ü t, ter, derideki ya ğ, g ö z ya ş b ö brek ve sindirim bezleri . b) Endokrin (d ş ) salg bezleri : Salg lar n do ğrudan do ğruya kana veren bezlerdir. Salg lar na hormon denir. Epifiz, hipofiz, troit bezi... c) Karma Bezler: Hem i ç hem d ş salg yapabilen bezlerdir. E ş eysel bezler pankre as, karaci ğer gibi. 3) Duyu Epiteli : D ş ortamdan gelen baz duyular alacak ş ekilde farkl la ş m ş epitel h ü crelerine denir. D ş y ü zeye bakan k s mlar nda ALMA Ç ad verilen duyu ç omakc klar bulunur. Uyar lar alma ç olmaks z n do ğrudan sinir h ü creleriyle a l nabilir. Duyu epiteli duyu organlar nda bulunur.