1 - Tıbbi Mikrobiyoloji Actinomyces Actinomyces Prof. Dr. A. Nedret KOÇ Erciyes Üniversitesi T ı p Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dal ı KAYSER İActinomyces cinsi Flaman yapan, bir çok yönleriyle ? bakterilere ve baz ı yönleriyle de mantarlara benzeyen mikroorganizmalar bulunur. Actino/ ı ş ı n, myces/ mantar I ş ı nsal ? mantar  Actinomyces cinsi Antibiyotiklere hassas olmas ı ve ? anaerobik ko ş ullarda üremesi gibi özellikleri ile mantarlara benzemez. İ nsanda hastal ı k etkeni ba ş l ı ca A. ? İ sraelii daha sonra A. naseslundii, A. odontolyticus, A. visiosus, A. pyogenes, A. meyri Actinomyces cinsi Ço ğ u saprofittir ve toprakta ya ş ar ? A. israelli bir çok sa ğ lam insan a ğı z ? bo ş lu ğ u, barsakta genital organda, normal flora üyesi olarak bulunabilirler. F ı rsatç ı patojenlerdir. ?Morfoloji ve boyanma özellikleri: A. israelii klinik ? örnekte ve kültürde ayr ı morfoloji gösterir.Morfoloji ve boyanma özellikleri: Fistülüze olmu ş lezyondan ? al ı nan irin içinde 30-40 µm de 200 µm ye kadar varan ç ı plak gözlede görülen ‘ sülfür Granürleri ’ denilen sar ı taneciklere görülür. Sülfür granülleri ? Aktinomyces kolonilerinin birle ş mesinden olu ş ur. Sülfür granürleri lam-lamel aras ı nda ? preparat yap ı p mikroskobun küçük büyütmesi ile veya granüler yakla ş ı k 1µm eninde dallanm ı ş veya iç içe girmi ş flamentlerden olu ş tu ğ u görülür. Sülfür granürleri Çevreye yay ı lan ? flamanlerin ucu topuz gibi görülür bu hücre duvar ı nda kalsiyum fosfat birikimi ile olu ş ur.Morfoloji ve boyanma özellikleri: Flamanler Gram pozitif ? boyan ı r. Aside rezistan ? boyanmaz. Kültürden boyanlarda ? daha çok basiller halinde, difteroid ş ekilde bazen dallanm ı ş ipler ve topuzlar olabilir. Kültür Glikoz, kan veya serum bulunan ? zenginle ş tirilmi ş agarda anaerobik ve % 5-10 C02 ’ li ortamda 37 o C de en az 48 saat inkübe edilir. Koloninin olgunla ş mas ı için 4-14 ? günlük inkübasyon gerekebilir. Kültür Kat ı besiyerinde 48 saatte koloni ? mikroskopta örümcek a ğı na benzer miçelyel üreme olarak, Kültür karakterleri 7-10 günde sonra ? incelendi ğ inde sert düzensiz koloni olu ş turur. Zenginle ş tirilmi ş ? tiyoglukolatl ı s ı v ı besiyerinde 7 günde tüpün alt k ı sm ı nda granüller bir geli ş me gösterilir.Patojenitesi A. israelli bir çok sa ğ lam ki ş ilerin a ğı z ? bo ş lu ğ unda daha çok ta ş l ı di ş etleri kenar ı nda, tonsillerinde, farinks, barsakta genital organda, normal flora üyesi olarak bulunabilirler. Her zaman hastal ığ a neden ? olmamaktad ı r. Patojenitesi Patojenlik mekanizmas ı tam ? ayd ı nlat ı lmam ı ş t ı r. Travmatik giri ş kap ı s ı , pyojenik ikincil infeksiyon veya mikroorganizmaya kar ş ı duyarl ı l ı k gibi faktörlerin rolü tam bilinmemektedir. Hastadan hastaya bula ş ma ? görülmemi ş tir. İ nfeksiyon endojen kaynakl ı d ı r.Yapt ığı infeksiyonlar: ( Aktinomikoz) Serviko-fasiyal form ? Torasik form ? Abdominal ve intraluterin araç ? kullananlarda pelvik form Jenerize form ?Laboratuvar tan ı : Klinik örnekler: İ nfeksiyon tipine ? göre eksuda, balgam, doku, kan, BOS olabilir.Direkt mikroskopi: Lam-Lamel aras ı ? sülfür granülleri göremek patogonomiktir.Kültür Tiyoglukolatl ı s ı v ı ? besiyeri %2 agarl ı beyin-kalp ? besiyeri Tryticase soy s ı v ı ? besiyeri% 5 kan kat ı l ı r Anaerobik ve % 5-10 ? C02 ’ li ortamda 37oC de en az 48 saat Koloninin olgunla ş mas ı ? için 4-14 günlük inkübasyon gerekebilir. İ dentifikasyon Kültürden yap ı lan preparatlarda dall ı ? dram pozitif difteroitlere benzer çomakç ı klar görülür. Asido rezistan boyanmaz ? 48 saatlik koloni mikroskopta örümcek ? a ğı na benzer görünüme sahip olur. Biyokimyasal karakterleri A. israelii ; glikoz, ksiloz, ? rafinoz ve mannozu asit olu ş turarak fermente eder. Gaz olu ş turmaz. Katalaz negatiftir. Bu di ğ er difteroid, corynebakterium, Mycoacterium dan ayr ı l ı r. A. naeslundii ksiloz ve ? mannoz fermente edemez.Tedavi Tüm betalaktam antibiyotik/ penisilin ? veya sefolosporin, tetrasiklin, kloromfenikol, makrolitler gibi kemoterapatikler kullan ı labilir.