Genel Akut Apandisit - 1 AKUT APANDİSİT Prof.Dr.Yavuz İLHAN Genel Cerrahi Anabilim DalAnatomi Kök; – çekumda üç tenyan n birleştiği yerde ve sabit Uç; – pelvik, subçekal, retroçekal, preileal, Retroileal, sağ parakolik Superior mezenterik arter – İleokolik arter – Apandiküler arter – Venleri arterlere eşlik ederek portal sisteme dökülür –Histoloji Apendiksin başl ca histolojik özelliği , submukozal lenf , foliküllerinin varl ğ d r. Doğumdan 2 hafta sonra say lar artmaya başlayan lenf folikülleri 12-20 yaş aras nda en yüksek seviyeye ulaş r. 30 yaş ndan sonra bir k sm azal r. 40 yaş ndan sonra kaybolur. Bu nedenle en s k 12-30 yaşlar aras nda iltihaplan r Akut ApandisitEn s k karş laş lan acil cerrahi patoloji Basit bir cerrahi girişimle tam şifa Perforasyon ve peritonit geliştiğinde fatal Tüm hekimlerin akut apandisit konusunda ayr nt l bilgi sahibi olmalar şartBirçok kar n içi akut patolojiyi taklit edebilir Her akut kar n sendromlu hastan n ay r c tan s nda göz önünde bulundurulmal Bir klinikte akut apendisit tan s yla ameliyat edilen tüm hastalarda gerçekten akut apendisit saptan yor olmas , o klinikte birkaç apendisit olgusunun gözden kaçt ğ anlam na gelebilir Apendektomilerin %10-15’inde apendiks normalAkut kar n olgular aras nda en s k rastlanan hastal kt r. Bebek ve yaşl larda enderdir. En s k 12-20 yaşlar nda rastlan r. Kad n/erkek oran hemen hemen eşittir. The early inflammatory changes progress to suppuration and gangrene. In the normal individual, inflammatory products on the surface of the appendix cause adjacent omentum, mesentery and loops of bowel to adhere to the appendix and wall it off. These adherent structures constitute the mass that is sometimes felt. If perforation occurs, it may form an abscess if the walling off process is complete. If free perforation occurs, peritoneal soilage raises the risk of later intra-abdominal abscess formation. Etyopatogenez %60 vakada neden submukozadaki lenf foliküllerinin hiperplazisi (ÜSYE, k zam k........) %35 vakada t kanma nedeni fekalit ,yabanc cisimler, %4 vakada çekirdek , bitki lifleri, oksiyür, askaris, tenyalar %1 vakada ise apendiks duvar ndaki darl k, apendiks ve çekumun tümör ve karsinoid tümörlerdir. Etyopatogenez Lümen t kanmas – mukoza salg s devam eder – lümende bas nç art ş – apendiksin distansiyonu – sempatik sinir lifleri üzerinden iletilen visseral – ağr venöz dönüş bozulur, – ödem – enflamasyon ve k s r döngü –Etyopatogenez Normal flora bakterileri de staz ile çoğal r (B.Fragilis ve – E.Coli) Arteryel dolaş m bozulur – Enflamasyon serozaya kadar ulaş r – Paryetal periton irritasyonu – Sağ alt kadranda net olarak yerini tespit edebildi ği bir – bölgeye lokalize olan, şiddetli bir ağr Ağr ya ileride lokal kas gerginliği de eşlik edebilir – Arteryel dolaş m bozulmas + bakteriyel proliferasyon – duvarda yer yer infarkt alanlar Perforasyon –Perfore olan apendiksin çevresinde koruyucu bir tabaka varsa yay lmaz fokal apse gelişir. Yoksa yay larak generalize peritonit gelişir olay yavaş gelişirse kar n içi koruyucu mekanizmas harekete geçer. Omentum majus, ince barsaklar, periton apendiksteki iltihab s n rlayarak organik bir baraj oluşturur. Yani blastron oluşur. Blastron içinde apse gelişebilir. Veya kar n boşluğuna drene olur veya antibiyotikle zaman içerisinde rezorbe olur. Semptomlar Ağr Göbek çevresinde, Yeri tam olarak tan mlanamayan künt visseral ağr Sürekli ve zaman zaman intestinal kolik şeklinde 4-8 saat içerisinde somatik tip ağr Farkl lokalizasyonlarda Klasik olarak sağ alt kadrandaAğr Başlang çta göbek çevresinde veya epigastriumdad r. Orta şiddette , süreklidir. Zaman içerisinde artar. Olaydan 6-8 saat sonra sağ alt kadrana yerleşir. Gövde hareketleri, öksürük, yürümekle artar. Retroçekal bir apendiks söz konusu ise psoas kas n n tahrişi ile lumbal bölge ağr s olabilir. Apendiks pelvis içinde ise buradaki belirgin semptom ağr dan ziyade mesena ve rektumu örten pelvis peritonun iritasyonundan doğan dizüri ve tenesmustur. Retroilial apendikste ise a.spermatica ve üreterin tahrişinden dolay testis veya labiuma yans yan ağr olur. İstahs zl k: Ağr lar başlamadan birkaç hatta 2-4 saat önce kendini gösterir. Eğer hastan n iştah yerinde ise akut apandisit tan s ndan kuşku duyulmal d r. Bulant -kusma: Apendiksin orta derecede şişmesi ve gerilmesi ile refleks olarak bulant , fazla gerilmesi ile kusma ortaya ç kar. Kusmalar çocuklarda daha erken ortaya ç kar. D şk lama ihtiyac duyma: Hasta d şk lamak ister fakat d şk layamaz. İnspeksiyon Semptomlar n başlamas ndan birkaç saat sonra kar n n solunum hareketlerine yeterince kat lmad ğ gözlenir. Hasta hareketsiz kalmak ister. Sağ uyluğunu hafifçe kar na çeker. Bu şekilde kar n ön duvar kaslar n ve psoas kas n gevşek tutmaya çal ş r. Palpasyon Palpasyona olay n uzağ ndan başlan r. Sağ alt kadran n çok ağr l olduğu, kaslarda direnç olduğu ve direncin istemsiz olduğu , Periton irritasyonu artt kça direnç artar, sonunda kontrakture dönüşür. (defans muskuler) Perforasyon gelişmişse tüm kar na yay l r