Genel Analitik Kimya - I M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 1 K213 ANAL İT İK K İMYA I Prof. Dr. Mustafa DEM İR 2008-2009 E ğitim Ö ğretim yılı Yaz OKULUM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 2 Ders Programı Per şembe : 08.15-12.00 Cuma : 08.15-12.00M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 3 Ders De ğerlendirme Arasınav de ğerlendirme: % 60 vize % 40 ÖdevM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 4 Ba şarı Notu Arasınav ortalaması : %40 Final Sınavı :%60M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 5 Arasınav Tarihleri K213 Ders için: 1. arasınav : 23 TemmuzM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 6 Kaynak Kitap Analitik Kimya Temelleri Skoog, West, Holler (Çev:E.Kılıç, F. Köseo ğlu) Bilim Yayıncılık,Ankara 2003 Analitik Kimya Daniel C. Harris (Çev. G.Somer) Gazi Büro Kitabevi, Ankara, 1994 Analitik Kimya – Nicel Mustafa Demir Milli E ğitim Bakanlı ğı Yay,Ankara, 2001M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 7 Ayrıca Ders notları Sınav soruları Sınav sonuçları Ders ile ilgili duyurular http://web.adu.edu.tr/akademik/md emir Web sitesinde yayınlanacaktırM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 8 Dersin Kapsamı 1. Giri ş(Tanımlar, kavramlar) (Bl 1) 2. Çözeltiler, Deri şim, Deri şim Birimleri 3. İyon tepkimeleri, Denklemlerin e şitlenmesi 4. Sulu çözeltilert ve Kimyasal Denge (Bl 9) 5. Kimyasal Dengelere Elektrolit Etkisi (Bl.10) 6. Karma şık Sistemlerde Denge Problemlerinin Çözümü (Bl.11) 7. Gravimetrik Analiz Yöntemleri(Bl.12) 8. Titrimetrik Yöntemler; Çöktürme titrasyonları(Bl.13) 9. Nötralle şme titrasyonu İlkeleri (Bl.14) 10. Karma şık Asit-baz sistemleri için titrasyon e ğrileri (Bl.15) 11. Nötralle şme titrasyonlarının uygulamaları (Bl.16) 12. Kompleksle şme Tepkimeleri ve Titrasyonları (Bl.17) 13. Elektrokimya (Bl 18) 14. Standart Elektrot Potansiyeli ve uygulamaları(Bl 19) 15. Yükseltgenme- İndirgenme Tepkimeleri ve Uygulamaları(Bl 20)M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 9 Dersin Kapsamı-2 Bölüm 2-8 Analitik Kimyada Temel İşlemler Analitik Kimyada Hesaplamalar Kimyasal Analizde hatalar İstatistik verilerin i şlenmesi ve de ğerlendirilmesi Numune alma, standardizasyon, kalibrasyonM.DEM M.DEM İ İR(ADU R(ADU- -AYDIN) AYDIN) 01 01- -TEMEL KAVRAMLAR TEMEL KAVRAMLAR 10 10 K İMYA Deniz Bilimleri Atmosfer Bilimi Ekonomi Fizik Tıp Kamu yönetimi Jeoloji Biyoloji Politikacılar Bireyler Kimya Bilimin Merkezinde Arkeoloji AstronomiM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 11M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 12 Analitik Kimya nerelerde? Endüstrinin, tıbbın ve Fen bilimlerinin her alanında Kan analizleri, idrar analizleri, di ğer sa ğlık analizleri Egzoz gazı analizleri Gıda kontrol analizleri Endüstriyel kalite kontrol analizleri Tarımsal ürün kalite kontrol analizleri Yakıt analizleri DSI, Tarım İl Müdürlü ğü, Dı ş Ticaret Müste şarlı ğı, Sa ğlık Müdürlü ğü, Ticaret Borsası vb. birimlerin analizleriM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 13M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 14 Ekonomik ve sosyal YöndenM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 15 Analitik Kimyanın Geli şimiM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 16 Ne (Nicel Analiz) Ne kadar (Nicel analiz) Türlendirme Nasıl ba ğlı (Ba ğ olu şum analizi) Nerede (özel analiz) Element analizi Yüzey analizi Yapı analizi Molekül analizi Da ğılım analiziM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 17 Analitik İşlemlerM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 18 Örnek ve analiz kütlesiM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 19 Analitik SüreçM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 20 AnalizM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 21 ANAL İT İK K İMYA Tanım Nicel analiz Nitel analiz Tam analiz Tek Analiz Grup Analizi Analiz Metodları Makro analiz Yarımikro analiz Mikro analiz Ultramikro analizM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 22 Tanım Analitik kimya, maddenin hangi bile şenlerden ve hangi oranlarda birle şmesiyle meydana geldi ğini inceleyen kimyanın bir dalıdır. Kısaca maddenin yapısının aydınlatılmasını sa ğlayan bilim dalıdır. Aydınlatma, maddenin içindeki element, molekül, iyon, atom veya grupların bilinmesi olabilir. Yapının aydınlatılmasında uyguladı ğı yöntem analizdir. M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 23 Sınıflandırma Bir maddenin içinde nelerin var oldu ğunun ara ştırılması i şlemine nitel analiz, ne kadar var oldu ğunun ara ştırılması i şlemine nicel analiz denir. M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 24M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 25 Nitel ve nicel analizler için bazen aynı kimyasal tepkime geçerli olabilir. Örne ğin; demir(III) iyonu içeren bir çözeltiye tiyosiyanat iyonu eklenirse koyu kırmızı bir renk verir. Dolayısıyla, bilinmeyen çözeltisine tiyosiyanat iyonu eklendi ğinde koyu kırmızı bir renk olu şursa o çözeltide demir(III) iyonunun bulundu ğu anla şılır. M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 26 Öte yandan rengin açık veya koyu olu şu, ortamdaki demir(III) iyonunun derişimine ba ğlı oldu ğundan, bu rengin şiddetinin ölçülmesiyle çözeltide ne kadar demir(III) iyonunun bulundu ğu hesaplanabilir. Renkölçer (kolorimetre) ile demir yüzdesi tayini bu temele dayanır.M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 27 Nitel analitik kimya "hangi?, Ne?" sorusuna yanıt ararken nicel analitik kimya"Ne kadar?" sorusuna yanıt arar.M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 28M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 29M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 30M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 31M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 32M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 33M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 34M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 35M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 36 Nicel AnalizM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 37 Uygulanan yönteme göre Klasik yöntem(ya ş yöntem) Modern yöntem(aletli yöntem)M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 38 Analiz yalnız organik veya inorganik kimyasal maddelerin çözeltileri kullanılarak gerçekle ştirilmi şse buna klasik yöntem veya ya ş yöntem denir. E ğer analiz sırasında bu çözeltilerin yanı sıra modern araçlar da kullanılmı şsa buna da enstrumental yöntem, modern veya aletli yöntem denir. M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 39M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 40 Klasik yöntemler Gravimetrik yöntemler Volumetrik yöntemlerM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 41 Gravimetrik yöntemlerde bir bile şikteki ilgilenen maddenin suda çözünmeyen bile şi ği olu şturulur. Volumetrik yöntemlerde analizlenecek madde, deri şimi bilinen belli hacimdeki çözeltisiyle tepkimeye sokulur. M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 42 Klasik yöntemlerde maddenin nötürle şme, çökme, kompleksle şme, redoks gibi moleküler düzeydeki özelliklerinden yararlanılır. Aletli yöntemlerde ana prensip analizlenecek maddenin elektriksel, elektro kimyasal, atomik veya molekülsel gibi bazı özelliklerinden yararlanmaktır. Yararlanılan özelli ğe göre elektrokimyasal, atomik veya moleküler spektroskopik, kromatografik gibi de ği şik isimler altında ele alınır.M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 43 Şüphesiz, maddenin nicel yapısının bilinebilmesi için nitel yapısının bilinmesi gerekir. Bu nedenledir ki analitik kimya ö ğretiminde önce nitel analiz ilgili bilgiler, daha sonra nicel analizle ilgili bilgiler verilir.M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 44 Nicel Analiz basamakları Analiz metodu seçimi Numune alma Numune hazırlama Çözelti hazırlama Bozucu etkileri giderme Ölçme Hesaplama Güvenirlik hesabıM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 45M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 46M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 47M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 48M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 49M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 50M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 51M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 52M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 53 ANAL İT İK K İMYADA TEMEL KabullerM.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 54M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 55M.DEM İR(ADU-AYDIN) 01-TEMEL KAVRAMLAR 56 Periyodik Tablo Acrobat Document