Jeoloji Erken paleozoyik Orojenik Haraketler ERKEN PALEOZOY İ K OROJEN İ K HAREKETLERKAMBR İ YEN ÖNCES İ PANNOT İ YA Pannotiya parçaland ı 1.Gondwanaland 2. Lavrensiya 3. Baltika 4. Sibirya 5. Çin 6. Kazakistanya KAMBR İ YENGeç Proterozoyik – Erken Kambriyen ’ de Lavrensiya ’ n ı n, Baltika ve Gondwanaland ’ den ayr ı lmas ı yla aç ı lan okyanus Iapetus Okyanusu, Baltika ve Sibirya ’ n ı n Gondwanaland ’ den ayr ı lmas ı yla aç ı lan okyanus Prototetis Okyanusu ’ durTAKON İYEN OROJENEZ İA B A B Orta Kambriyen ’ de Lavrensiya ’ n ı n güneyinde (bu günkü kuzey Amerika ’ n ı n do ğ usu) bir ada yay ı (veya yaylar ı ) geli ş ti. TAKONYA adayay ı KD GBEnine kesit Blok diyagram TAKONYA adayay ı KD GBOrta Kambriyen Geç Kambriyen K G Geç Kambriyen ’ de bu ada yay ı (veya yaylar ı ) bir mikro k ı tayla (veya mikro k ı talarla) çarp ı ş arak Takonya karas ı n ı olu ş turdu Kambriyen ’ de Lavrensiya ’ n ı n güneyinde Iapetus okyanusu içinde olu ş an Takonya karas ı Ordovisiyen ba ş lar ı nda Lavrensiya ile çarp ı ş maya ba ş lad ı .Ordovisiyen sonunda çarp ı ş man ı n tamamlanmas ı yla Takoniyen karas ı ile Lavrensiya birle ş ir. (Takoniyen Orojenezi)KALEDON İYEN OROJENEZ İErken Ordovisiyen ’ de Gondwanaland ’ den - ayr ı lan Avalonya k ı tas ı Ordovisiyen sonu-Siluriyen ba ş ı nda Baltika k ı tas ı na eklendi. - Siluriyen ’ de Iapetus okyanusu kapanmaya devam ettikçe Baltika+Avalonya mü ş terek k ı tas ı ile Lavrensiya birbirlerine yakla ş t ı lar. Erken Siluriyen ’ de, Avalonya-Baltika k ı tas ı Lavrensiya ile çarp ı ş maya ba ş lad ı . Lavrensiya Baltika Avalonya Iapetus Reyik okyanusu ÇARPI Ş MAGeç Siluriyen ’ de Baltika ’ n ı n İ skandinavya- İ ngiltere bölümü ile Lavrensiya ’ n ı n Grönland- İ skoçya bölümü çarp ı ş t ı . Bu çarp ı ş mayla Kaledoniyen orojenezi meydana geldi. Kaledoniyen orojenezi ’ nin en ş iddetli dönemi Geç Siluriyen-Erken Devoniyen ’ dir PALEOTET İ S ’ İ N AÇILMASI Geç Ordovisiyen-Erken Siluriyen ’ de Kadomiya Gondwana ’ ya eklendi. Paleotetis okyanusu yay ard ı riftle ş me ile aç ı lmaya ba ş lad ı . Paleotetis ’ in aç ı lmas ı yla Hun k ı tas ı Gondwana ’ dan ayr ı ld ı Avalonya ve Kadomiya alanlarAvalonya-Kadomiya alan ı n ı n Avalonya bölümü Ordovisiyen boyunca Gondwana ’ dan uzakla ş ı p h ı zla kuzeye do ğ ru kayarken Kadomiya bölümü (= Bat ı Kipçak yay ı ) aradaki okyanusun kapanmas ı yla tekrar Gondwana ile birle ş mi ş tir. Geç Ordovisiyen-Erken Siluriyen ’ de gerçekle ş en bu olay sonucunda yay ard ı riftle ş meyle Paleotetis okyanusu aç ı lmaya ba ş lam ı ş , bu okyanusun aç ı lmas ı yla Hun k ı tas ı Gondwana ’ dan ayr ı lm ı ş t ı rKadomiya ’ n ı n Gondwana ’ ya eklenmesi ve yay ard ı riftle ş me ile Paleotetis Okyanusu ’ nun aç ı lmas ıOrdovisiyen sonu Siluriyen ba ş ı Kadomiya alan ı (sar ı renkli)