Dolaşım kardiyoloji 9 • Kalp • Kan volümü • Oxihemoglobin konsantrasyonu • Damarlaşma kalpten gönderilen kan miktarının (kan hacmi) yada kalp veriminin (Kardiyak output) Dolaşım Yetmezliği (Şok-Kollaps) Sistemik kanlanma yetersizliği •Kalp yetmezliği •Dolaşımdaki kan hacminin azalması •Damarların genişlemesi Dolaşım Yetmezliği (Şok-Kollaps) Dolaşım Yetmezliği (Şok-Kollaps) • Doku perfüzyonu ( - ) • Kan basıncı ( - ) • Dolaşım fonksiyonlarının düzeni ( - ) • Yeterince kan gidemez • Hücresel hipoksi • geri dönüşüm (+) ( - ) Dolaşım Yetmezliği (Şok-Kollaps) • Şok Kan volümünün azalması (hipovolemik şok) Damar tonusunun kalkması (Vazodilatatör / sentral şok) Kalp veriminin akut engellenmesi (Kardiyojenik şok) Kan kaybı Plazma kaybı Sıvı elet.kaybı Relativ hipovolemi Toksik ve septik şok (endotoksik şok) •Anaflaktik reaksiyonlar (Anaflaktik şok) •nörojen faktörler (nörojenik şok) Kalp doluşunun kalp tamponadı ile engellenmesi Arterlere yeterli miktarda kan gönderilememesi Hipovolemik Şok Kan kaybı (%15) •Travma ve operasyon (Damar ve iç organ rupturu, kemik kırıkları) •Şiddetli kan hastalıkları (anemi, hemoglobinemi) Plazma kaybı Geniş yanıklar •Exudatif yangılar Sıvı elektrolit kaybı Şiddetli ishal, sık kusma, • aşırı terleme, poliüri, •asidoz Relativ Barsak ileusu, atonisi ve yangısı,gaz, asites sıvısı, idrar Dolaşım Yetmezliği (Şok-Kollaps) Sentral (vazodilatatör) Şok Vazodilatasyon sonucu geri dönüş bozukluğu Endotoksik şok (Toksik ve septik faktörler) • Bakteri toksinleri, • Septisemi, •Diffuz peritonitis, • E.coli, • C.Pyogenes, • Cl.Perfringes vb Anaflaktik ve nöyröjenik şok Zengin protein içeren serumlar, İlaç uyuşmazlıkları, İnsektisitler, Kan nakli, Kontrast madde, anestezikler, Elektrik-ısı çarpması, Beyin travması, Meningoensafalitler, Şiddetli ağrı, Metabolik bozukluklar (karaciğer yet, üremi) Dolaşım Yetmezliği (Şok-Kollaps) Kardiyojenik şok Kalbin pompalama yeteneğinin (veriminin) azalması Gelişin engellenmesi •Perikardiyal efüzyonlar •Taşikardi Göndermenin engellenmesi •Akut kalp yetmezliği •Akciğer ödemi •Miyokarditis •Miyokard dejenerasyonu •3. Derece A-V blok •Kronik kapak hastalıkları Septomlar • Seyir – Ani • Anaflaktik şok – Yavaş • Relatif hipovolemi – Gizli çok yavaş • dehidrasyon • Sebep – Kan ve sıvı kaybı • Hipovolemik şok – Kardiyak semptomlar • Kardiyojenik şok – Travma • Nörojenik şok – İatrojenik • Anaflaktik şok – Enfeksiyon • Septik şok Ateş / vücut sıcaklığı • Nörojenik ve anaflaktik şok yüksek • Septik şok bazen yüksek • Diğer şok formlarında – Düşük – Extremitelerin distali soğuk Genel durum (başlangıç) • Bitkin • İlgisiz • Sallantılı yürüyüş • Periferde soğukluk • Sindirim ve ifraz azalma • İdrarda azalma • Kalp frekansı ve vurumları kuvvetli Genel durum (ileri sahfa) • Apatik • Ayakta duramama • Sendeleme düşme • Yatma • Hipotermi • Eksikkozis • Nabız hızlı zayıf hissedilmez • Venöz basınç azalması • CFT uzama • Kuru solgun siyanotik mukoza • Dispne ve akciğer ödemi • Agoni Tanı • Anemnez ve tipik klinik bulgular • Laboratuar • % HCT • RBC ve WBC • PLT • Hiperkalemi ve hiponatremi • ALT, AST LDH • İdrar ( üre ve kreatinin) • EKG Prognoz • Safhasına bağlıdır • Başlangıç – dönüşümlü • İleri safha – kötü Tedavi • Genel tedbirler – Yatış pozisyonu – Çevre – Solunum yolları açık tutulması – Oksijen – Sürekli kontrol • Kalp solunum nabız • CFT • HCT • İdrar miktarı Tedavi • Etyolojik mücadele – Enfeksiyon – Kanama – İshal – Kusma – Susuzluk Tedavi • Hacim desteği – (anaflaksi ve kardijenik şoklar hariç) • Kan – HCT ve T. protein azalır • Plazma – HCT yüksek , T. protein düşük • Dekstran 70.000 (macrodex) • Dekstran 40.000 (rheomacrodex) • doz: 10ml/kg • Sıvı – HCT ve T. protein yükselir – Tam elektrolit sol – Seruk fizyolojik – NaHCO3 – Ca glukonat – Glikoz – İnfüzyon hızı 10 ml/kg/saat – 30ml/kg günlük Tedavi • Kalp desteği – Kardiotonik • Adrenalin, dopamin – Aneleptik • Kardiovet • Kafein (sadece vazomotor merkezin uyarılmasında) – Antiaritmikler • Lidokain , propronol Tedavi • Asidoz – Laktat kesinlikle VERİLMEZ – NaHCO3 • %4.2 – 8.4 sol • Kortikosteroid (sentral veya vazodilatatör şok haricinde tartışmalıdır). • 2 -10mg /kg 8-12 saat arayla Tedavi • Antibiyotik – Penisilin • Diürezis • Antihistaminik – Premethazine 5-10 mg/kg (serum.fiz. İçinde İv) • Antitrombolitik – Heparin 200 iü./kg İV