2 - Fiziksel Tıp Ve Rehabilitasyon Romatizmal Hastalıkların Laboratuvarı ROMATİZMAL HASTALIKLARIN LABORATUVARI Prof. Dr. Salih ÖZGÖÇMEN Erciyes Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gevher Nesibe Hastanesi, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD, Romatoloji BDGiri ş • İmmunolojik laboratuvar testleri şüpheli bir romatizmal hastalığın tanısını kesinle ştirmek veya ekarte etmek için oldukça yararlıdır • Bu testleri bazen “onikiden vurmak” şeklinde veya bazende tarama testleiyle sonuca ula şma şeklinde kullanırız • Her ikisinde de yanılma payımızın olaca ğını akılda tutmak gerekirTest sonuçlarının yorumlanmasında bazı temel kavramları bilmek gereklidir!!! • Duyarlılık (sensitivite): Duruma sahip hastada bir testin pozitif olma olasılığı • Özgünlük (sensitivite): Duruma sahip olmayan hastada bir testin negatif olma olasılığı • Pozitif kestirim de ğeri (positive predictive value): Pozitif testi olan hastanın duruma sahip olma olasılığı (PKD) • Negatif kestirim değeri (negative predictive value): Negatif testi olan hastanın duruma sahip olmama olasılığı (NKD)Test sonuçlarının yorumlanmasında bazı temel kavramları bilmek gereklidir!!! • Her hangi bir tanı kriteri seti için, duyarlılık ve özgünlük ters orantılı bir ili şki sergilerler. Yani birisinde artı ş di ğerinde azalmaya neden olur. Olasılık oranı (likelihood ratio) duyarlılık ve özgünlük tanı bilgisinin kombine tek bir şekilde ifade edilmesidir ve tanı kriterlerinin performansını değerlendirmede en fazla bilgi veren ifadedir. • Olasılık oranı (Likelihood ratio, LR): Duruma sahip (hasta) olanlarda beklenen test olasılığının, duruma sahip olmayanlardaki (hasta olmayanlar) beklenen test olasılığına oranıdır.“ALTIN STANDARDA” GÖRE AYRILMI Ş Duruma sahip (Hasta) Duruma sahip de ğil (Kontrol) Test pozitif A (GP) B (YP) Toplam pozitif test (A+B) Test negatif C (YN) D (GN) Toplam negatif test (C+D) Duruma sahip olanların sayısı (A+C) Duruma sahip olmayanların sayısı (B+D) Toplam denek sayısı (A+B+C+D) GP=A=Gerçek pozitif YP=B=Yanlı ş pozitif YN=C=Yanlı ş negatif GN=D=Gerçek negatif Duyarlılık=A/A+C Özgünlük=D/D+B PKD=A/A+B NKD=D/C+D Pozitif olasılık oranı (+ Likelihood ratio, LR) Negatif olasılık oranı (- Likelihood ratio, LR) Olasılık oranı (Likelihood Ratio) Durumun varlı ğında (hastalıkta) testin pozitif olma olasılı ğı Duyarlılık +LR= __________________________________________________= ______________ Durumun yoklu ğunda (sa ğlıklıda) testin pozitif olma olasılı ğı (1- Özgünlük) Durumun varlı ğında (hastalıkta) testin negatif olma olasılı ğı (1-Duyarlılık) -LR= __________________________________________________= ______________ Durumun yoklu ğunda (sa ğlıklıda) testin negatif olma olasılı ğı Özgünlük ANA testinin bazı BDH’da performansı Antijen Hastalık Sensitivite Spesificite + LR - LR Anti-dsDNA Ab SLE 57% 97% 16.3 0.49 Anti-Sm Ab SLE 25-30% high * * Anti-Ro/SSA Ab Sjogren’s 8-70% 87% * * Anti-La/SSB Ab Sjogren’s 16-40% 94% * * Scl-70 Scleroderma 20% 100% >25 0.8 Antisentromer CREST 65% 99.9% 650 0.4 Anti-U-3 RNP Scleroderma 12% 96% 3 0.92 Colglazier, CL et al. Southern Medical Journal.2005Akut Faz Reaktanları • ESH • KC de sentezlenen heterojen bir grup protein inflamasyona yanıt verirler: • C-reactive protein • Albumin (Negatif) • Fibrinogen • Ferritin • Haptoglobin • Alfa-1 Asit glikoprotein • Alpha-1-antitripsin • Alfa-1-mikroglobulin • Seruloplazmin •A m i l o i d A •V b .Akut faz yanıtı Gitlin JD, Colten HR in Pick E, Landy M [eds]: Lymphokines.14;123,1987.ESH • ESR •E n s ık Westergren veya Wintrobe metoduyla ölçülür • İnflamasyondan 1 hafta sonra yakla şık %50 oranında azalır •N o r m a l d e ğerler • ERKEK=(Yaş+10)/2 • KADIN=Ya ş/2ESH Eritrosit Sedimentasyon Hızını Arttıran Durumlar • 1) Enfeksiyonlar: Bakteriyel ve viral enfeksiyonlar, enfeksiyöz hepatitler, kedi tırmı ğı hastalığı, tüberküloz, sekonder sifiliz, sistemik mantar enfeksiyonları. • 2) Nonenflamatuar veya bilinmeyen mekanizmalar: Obezite, eritrosit şekli normal olan anemiler, multipl myelom, renal hücreli karsinoma, glomerulonefritler hipotiroidizm, kronik böbrek yetersizli ği diyabet ve nefropati. • 3) Enflamatuar mekanizmalar: Hodgkin hastalığı, lenfoproliferatif hastalıklar, paraneoplastik sendromlar, kollajen vasküler hastalıklar, myokard enfaktüsü, kawasaki hastalı ğı, yanıklar, enflamatuar barsak hastalıkları, histiyositozla, akut romatizmal ate ş ve di ğer poststreptokokal durumla, lenfositik tiroidit, benign hiperplastik lenfadenopatiESH Eritrosit Sedimentasyon Hızını Arttıran Durumlar • 4) Teknik Nedenler: Sedimentasyon tüpünün sallanması, yüksek oda sıcaklığı •5 ) İlaçlar: Dekstran, Teofilin, Metil- Dopa, Penisilamin, Vitamin A, Oral Kontraseptifler • ESH artışı bu patolojik durumlarınd ışında, hiçbir hastalığı olmayan şişman eri şkin ve çocuklarda, gebelikte yüksek olarak saptanabilir. ESH Dü şük Eritrosit Sedimantasyon Hızı: polisitemi, orak hücreli anemi, hemolitik anemi , hipofibrinojenemi, ilaçlar (antienflamatuar ajanlar, yüksek doz salisilatlar, kortizon), makroglobulinemi, konjestif kalp yetersizli ği, ka şeksi ve anoreksi, teknik nedenler: düşük oda sıcaklığı, kan örne ğinin pıhtıla şması (test 2 saat içinde yapılmazsa) C-reaktif protein (CRP) • CRP hepatositler tarafından yapılanve5 subünitten olu şmu ş 105 kDmol ağırlığında bir pentramerdir. TNF, IL-1, IL-6 ve prostaglandinle (IL-1 indüksiyonu yaparak) CRP yapımını stimüle ederler.C-reaktif protein (CRP) • CRP, ilk kez pnömonili hastalarda pnömokokun karbonhidrat maddesine kar şı geli şmi ş bir protein “Karbonhidrat Reaktif Protein”(CRP) olarak dü şünülmü ş, ismini buradan almıştır. • Daha sonraları, doku hasarı ile seyreden birçok patolojik durumda yükselebilece ğigö s t er il mi ştir. • Doku hasarı veya inflamasyondan 4-5 saat sonra yükselmeye ba şlar, 2-3 gün içerisinde en üst düzeye ulaşır, devamlı bir uyarı yoksa hızlı bir şekilde dü şer. •Y a r ılanma süresi ortalama 18 saat kadardır.C-reaktif protein (CRP) • Belirgin yükselme olan birçok hastada (%80-85) bakteriyel infeksiyonlar vardır. •B a ğ dokusu hastalıklarınınç o ğunda ise orta derecede yükselme beklenir. Bu ifadelerden de anla şılaca ğı üzere CRP non-spesifiktir, patolojinin etyolojisini göstermez.C-reaktif protein (CRP) - Malignensiler, - Gebeli ğin erken dönemleri, - Bakteriyel enfeksiyonlar, - Crohn hastalığı, ülseratif kolit, -A R A , - Viral enfeksiyonlar, - Aktif RA, - MI, - Vaskülitler. CRP <0.2 mg/dL: normal CRP 0.2-1.0 mg/dL: Orta düzeyde (DM, sigara) CRP >1.0 mg/dL: İnflamatuvar Levels > 10mg/dL: Sayılan nedenler Morely JJ, et al. Ann N Y Acad Sci,1982. Serum protein elektroforezi (SPE) • Akut faz yanıtını kantifiye eder • Alpha-1 and -2 alanları (alpha-1 antitrypsin ve haptoglobin) • Beta-gamma alanları (fibrinojen ve CRP) • Pre-albumin, albumin, ve beta alanları (transferrin)Normal SPE erl.pathology.iupui.edu/LABMED/IMAGES/SPE_16A.JPGSPE- akut inflamasyon erl.pathology.iupui.edu/LABMED/IMAGES/SPE_16A.JPGSPE- poliklonal gammopatiler erl.pathology.iupui.edu/LABMED/IMAGES/SPE_16A.JPGLE Hücresi •Ç ıplak nükleuslar hastanın serumuyla inkübe edilir ve ANA nın nükleusa ba ğlanması sa ğlanır • Sonra normal PMN eklenir ve yeterli antikor nükleusa yapıçmış ise bunlar PMN tarafından fagosite edilir • LE hücresi fagosite edilmi ş nukleusu içeren PMN hücrelerdirANT İNÜKLEER ANT İKOR (ANA) • Hücre çekirde ğindeki antijenlere ba ğlanan immünoglobulinlerdir. • Bu antikorlar fare karaci ğer ya da böbrek hücrelerinin veya bir insan epitel hücresi serisinin (HEp-2) kullanılarak immünofloresans (IFA) yöntemiyle saptanmaktadır. • Romatoid faktörde oldu ğu gibi laboratuvarlar arasında önemli ölçüde farklılıklar vardır ancak, sa ğlıklı kişilerin de yakla şık %4’ünde antinükleer antikor (ANA) 1/40 titrede pozitif olabilece ği göz önüne alınarak, otoimmün hastalık yönünden incelemede 1/80’in üzerinde olan titreler genellikle pozitif olarak kabul edilmektedirANT İNÜKLEER ANT İKOR (ANA) Hastalık% İnsidans Sistemik lupus eritematozis 95-100 Sjögren sendromu >95 Sistemik skleroz >90 Felty sendromu 95-100 Lupoid hepatit 95-100 Primer bilier siroz 95-100 Romatoid artrit >95 Neonatal lupus sendromu <90 İlaca ba ğlı SLE benzeri sendromlar<50 Polimiyozit, dermatomiyozit 30-40 Kronik enfeksiyonlar 10-50 Kronik diskoid lupus 5-50 Jüvenil artrit 15-30 Neoplastik hastalıklar 10-30 Poliarteritis nodoza 15-25 SLE’li hastaların sa ğlıklı yakınları 25 Hamilelik 5-10 Romatizmal ate ş <5 Ya şlılık< 3 0 Sa ğlıklı populasyon <5ANT İNÜKLEER ANT İKOR BOYANMA PATERNLERİ Pattern Antijen İlişkili hastalıklar (%) Homojen DNA SLE (60%) Diffüz Histone Topoisomerase-1 (Scl70)a İlaca ba ğlı lupus eritematozis (%95) SLE (60%) Progressif sistemik skleroz (%15–70)ANT İNÜKLEER ANT İKOR BOYANMA PATERNLERİ Pattern Antijen İlişkili hastalıklar (%) Periferal (rim) dsDNA SLE Granüler-kaba Sm RNP SLE (%20) SLE-Sjögren overlap (%100) SLE (%25) Granüler-ince SS-A/Ro SS-B/La Sjögren sendromu (%60) SLE (%35) Sjögren sendromu (%40) SLE (%15)ANT İNÜKLEER ANT İKOR BOYANMA PATERNLERİ Pattern Antijen İlişkili hastalıklar (%) Sentromer (46 noktalı)C E N P S ınırlı skleroderma (CREST) (%7–21) Nükleolar-homojen PM-SC 1 Polimyozit (%8) Myozit–skleroderma overlap (%50) Nükleolar-speckled Nükleolar RNA Skleroderma (%5–43) Sitoplazmik Histidyl-t-RNA synthetase (Jo-1) Polimyozit (%2)İlaca ba ğlı ANA pozitifli ği • İlaçlar • Prokainamid • Hidralazin • Fenotiyazinler • Difenilhidantoin • Izoniyazid • KinidinAntifosfolipid antikorlar (aPL) • Fosfolipid yüzeylere afinitesi olan heterojen proteinler • AntiKardiyolipin Ab (ACL) • Lupus antikoagulanı (LAC) • Beta 2-glikoprotein IAntifosfolipid antikorlar • Pozitif aPL • ~8% normal popülasyon • Kronik enfeksiyonlar örn: HIV, Hep C • İlaçlar, fenotiyazin, hidralazin, fenitoin, prokainamid, kinidin • systemic vasculitis ~20% • tekrarlayan düşük ~15% •S L E ~ 5 0 %Kriyoglobulinler •S o ğukta presipite olan Ig’lerdir. • Hiperviskozite ve vaskülite neden olabilirler • Semptomlar yorgunluk, artralji/artrit, kutanöz vaskülit veya purpura, nöropatiler, visseral organ tutulumu ve dijital iskemidirKriyoglobulinler • Tip I- Monoklonal Ig (IgG veya IgM) • Lemfoproliferatif hastalıklar • Tip II- poliklonal IgG ye kar şı monoklonal IgM •Ç o ğunlukla Hepatit C ile ili şkilidirler • Tip III- Miksed poliklonal IgG ve IgM • BDH veya kronik enfeksiyonlarAntisitoplazmik antikorlar Hastalık Sitoplazmik antijen Sıklık Polimiyozit tRNA sentetaz (anti-Jo-1, vb) 20-30% SLE Ribozomal P 5-10% Wegener granulomatozisi Serin proteinaz-3 (nötrofillerde) 90% Mikroskobik polyarteritis Miyeloperoksidaz (nötrofillerde) 70% Primar biliyer siroz Mitokondri 80%Anti-nötrofil sitoplazmik antikorlar (ANCA) •C - A N C A • Wegener granulomatozisi (%80), mikroskobik polianjiitis (%35), nadiren Churg-Strauss, renal limited rapidly progressive GNANCA • P-ANCA • Vaskülit ve bir çok di ğer hastalıkta görülebilirP-ANCA • MPO pozitif • Mikroskobik poliarterit • Pauci-immün GN • Churg-Strauss • İlaca ba ğlı sendromlar • MPO negatif • Ülseratif kolit • Otoimmün hastalıklar •H I V • Kronik enfeksiyon ve nadiren malignitelerANCA • ANCA pozitifli ği sonrası mutlaka • Myelopaeroksidaz ve proteinaz-3 e kar şı olu şup olu şmadığına bakılmalıdır •E ğer C-ANCA PR3’e kar şı olu şmamış, P- ANCA da MPO’a kar şı olu şmamış ise vaskülüt dışı nedenlerin dü şünülmesi gereklidir.Romatoid Faktör • IgG molekülünün sabit/Fc bölgesine kar şı olu şmu ş otoantikordur. • Bir çok izotipi olabilir: IgM, IgG, IgA, IgE gibi • Rutinde IgM izotipi çalışılır (Latex aglütinasyon, nefelometry veya ELISA ile)Romatoid Faktör •D ü şük titrelerde toplumda sa ğlıklı bireylerdede (~%5 gibi) görülebilir, ancak yüksek titreler daha çok kronik immün stimülasyonlarla olu şur • RA de ~80% pozitifdir • RF pozitifli ği insidansı ilerleyen ya şla artar YAŞ SIKLIK 20-60 y › %2-4 60-70 y › % 5 >70 y › %10-25Romatoid Faktör Pozitifli ği RF Pozitifli ği beklenilen hastalıklar RA 50–90% SLE 15–35% Sjogren Sendromu 75–95% SScl 20–30% Polimiyozit/dermatomiyozit 5– 10% Cryoglobulinemia 40–100% Mixed Ba ğ Dokusu hastalığı 50–60% Sarkoidoz %15 Viral enfeksiyonlar AIDS, mononucleosis, hepatitis, influenza, aşı sonrası Parazitik enfeksiyonlar Trypanosomiasis, kala-azar, malaria, schistosomiasis, filariasis, vd Kronik bakteriyal enfeksiyonlar Tuberculosis, leprosy, yaws, syphilis, brucellosis, subacute bacterial endocarditis, salmonellosis Neoplazmlar Radyasyon ve kemoterapi sonrası Hiperglobulinemik durumlar Hypergammaglobulinemic purpura, cryoglobulinemia, Kronik KC hast., sarkoidoz, Kronik AC hastalıklarıAnti-CCP • Siklik Sitrüline Peptitlere kar şı oluşan antikorlardır •R A t a n ısı için çok spesifik bir antikordur • RF pozitifli ğiyle birlikte ise RA riski artar • Sensitivite %68 (RA) • Spesifisite %98 (RA) • Aktif Tbc veya di ğer BDH da olabilir • Daha agresif ve destrüktif RA anlamına gelebilir •Y a k l a şık hastaların %50 si hastalık ba şlamadan önce Anti-CCP geli ştirebilir ve hastalık ba şlangıcı median 4.5 yıl sonradır.Komplemanlar • Kompleman sistemi, mikroorganizmalara karşı vücut savunmasında önemli rol oynayan, plazmada (çözünür halde) ve hücre membranına ba ğlı olarak yer alan, 30'dan fazla proteinden olu şmu ş enzimatik birzin cirsiste mid ir . • En önemlileri mikroorganizmaların opsonizasyonunu sa ğlayarak fagositozu artırmak, inflamasyonu artırmak ve mikroorganizmaların MAC vasıtasıyla lizisini gerçekleştirmek. Komplemanlar • Kompleman sisteminin aktivasyonu, hepsi de sonuç olarak C3b yapımına (erken dönem) neden olan üç farklı yolla olu şmaktadır. • 1-Klasik yol: Antijen-antikor kompleksi ile ba şlatılır. Antikorların mikroorganizma ya da ba şka antijenlere bağlanmaları sonucunda uyarılır. • 2-Alternatif yol: Patojenler (zarflı virüsler ve bakteriler, virüsle infekte hücreler, tümör hücreleri gibi) ve mikrobiyal orijinli antijenlerle (lipopolisakkarit, bakteri ve maya hücre duvarı bile şenleri gibi) başlatılır. Bazı kompleman proteinlerinin mikroorganizmaların yüzeyinde aktive olmaları söz konusudur. • 3-Lektin yolu (MBL: Mannan Binding Lectin): Mikrobiyal protein ve polisakkaritlerde bulunan ancak, memelilerde bulunmayan mikroorganizma yüzey glikoproteinlerinin terminal mannoz bölgesine, plazma mannoz ba ğlayıcı lektinin (MBL) ba ğlanması ile tetiklenir. • Alternatif ve lektin yolları, do ğal ba ğı şıklı ğın efektör mekanizmasıdır. Buna kar şılık, klasik yol, edinsel humoral bağı şıklık mekanizmasıdırKomplemanlar • C3 ve C4’ün serum konsantrasyonları en sıkö lç ü m yapılan kompleman proteinleri olup, dü şük seviyeleri aktif immün kompleks hastalığı, SLE’de özellikle renal tutulum ile ili şkilidir. •H a s t a l ıklar sırasında kompleman aktive olarak immünolojik aktif ürünleri dola şımda bulunur, eritrositlerdeki CR1 sayısı azalır. • SLE’ye ilaveten kronik so ğuk aglutinin hastalıklı kişilerin eritrositlerinde, paroksismal nokturnal hemoglobinüri, otoimmün hemolitik anemi, Sjögren sendromu ve mikoplazmal pnömonilerde eritrosit CR1’leri azalmıştır, dolayısıyla immün depozitler bu hastalıklarda eritrositlerle yeterince ta şınamazlar. Komplemanlar-C3 Referans Aralı ğı: Ya ş (yıl) Erkek Kadın 0-1 . 0.58-1.49 g/L 0.58-1.51 g/L 2-30 0.80-1.56 g/L 0.84-1.68 g/L 31-50 0.84-1.64 g/L 0.84-1.75 g/L >50 0.76-1.64 g/L 0.76-1.81 g/L Artmı ş düzey: İnflamasyon, enfeksiyon, travma, cerrahi, malignite gibi durumlarda akut faz yanıtı olarak Bilier obstrüksiyon Obstruktif sarılık Diabetes mellitus Gut SLE dı şındaki bazı konnektif doku hastalıkları Azalmı ş düzey: Otoimmün hastalıklar Immün kompleks hastalıkları (akut glomerulonefrit, renal tutulum göstermi ş SLE gibi) Mix cryoglobulinemi Serum hastalı ğı Geç evre karaci ğer hastalı ğı Kronik renal yetmezlik Familial hemolitik üremik sendromKomplemanlar-C4 • Referans Aralı ğı: • Ya ş (yıl) Erkek Kadın • 0-1 0.07-0.40 g/L 0.07-0.41 g/L • 2-20 0.12-0.43 g/L 0.13-0.44 g/L • 21-50 0.15-0.48 g/L 0.15-0.50 g/L • >50 0.16-0.49 g/L 0.14-0.52 g/L Artmı ş düzey: Akut faz yanıtı Sistemik lupus eritamatozus RA, AS, ARA, Temporal arterit Akut viral hepatit,MI Malignensi, Diabetes mellitus Troidit Iritabl barsak hastalı ğı Pnömoni Gebelik Azalmı ş düzey: klasik yolak aktivasyonu veya inkomplet genetik yetmezlikteSerum ürik asit düzeyleri •Y a ş ve cinsiyete ba ğımlıdır • Menapoz sonrası kadınlarda artar • Hiperürisemi • > 7.0 mg/dL erkek • >6.0 mg/dL kadın • 24 idrarda • >800 mg/24 s artmış üretimSerum uric acid levels • Önemli noktalar • Hiperürisemili hastaların yakla şık %15’i gut geli ştirir • Ürik asit düzeyi >10mg/dL ise bu risk %30-50 ye yükselir •Y a k l a şık gutlu hastaların %10 kadarında ise serum ürik asit düzeleri normal tespit edilir • Polarize ı şık mikroskobisinde ürik asit kristallerinin gösterilmesi tanısaldır • Asemptomatik hiperürisemiler tumor lizisi gibi durumlardada görülebilir • Psöriyazis ve psöriyatik artritli hastalarda yiksek serum ÜA düzeyleri görülebilirHLA-B27 • Sensitivity •~ 9 5 % f o r A S • ~80% for Reactive Arthritis • ~70% for SpA associated with psoriasis • ~50% for SpA associated with IBD • ~70-84% for uSpA Shmerling RH. Geriatrics;51:22, 1996.HLA-B27 • Spesifisitesi yüksek • Kafkas ırkında yaklaşık sıklığı ~ % 8 • İnflamatuar bel a ğrılı hastada • 20 kat artmış SpA riski • 15 kat artmış Rx sakroiliit riskiİMMÜNOGLOBULİN G (IgG) • Artmı ş düzey: Poliklonal: • Otoimmun hastalıklar (SLE, RA, Sistemik skleroz, Sjögren sendromu vb.) • Kronik karaci ğer hastalı ğı, Kronik veya rekürrent enfeksiyonlar (örne ğin, tüberküloz) • Sarkoidoz, Bazı parazitik enfeksiyonlar, İntrauterin kontraseptif cihazlar Oligoklonal: •D e ği şik otoimmun bozukluklar • Lenfoid veya non-lenfoid maligniteler • Enfeksiyonlar Monoklonal: • IgG myeloma • Lenfoma • Monogammopatiler Azalmı ş düzey: Agammaglobulinemi Hipogammaglobulinemi Omenn sendromu X-linked hiper IgM sendromu Nefrotik sendrom Non-IgG myelomalar Hamilelik (hafif dü şme)İMMÜNOGLOBULİN M (IgM) • Artmı ş düzey: Poliklonal • Kollajen vasküler hastalık • Viral enfeksiyonlar (Hepatit A, Cytomegalovirus, Coxsackie, • Epstein-Barr) • Parazitik enfeksiyonlar (Filariasis, Malaria) • Kronik karaci ğer hastalı ğı, Hiper-IgM disgammaglobulinemisi • Primer bilier siroz, Primer sklerozan kolanjit Monoklonal: • Waldenström makroglobulinemisi • Malign lenfoma, Retikülozis, So ğuk aglutinin/hemolizin hastalık Azalmı ş düzey: •Immün yetmezlik durumları (Wiskott-Aldrich sendromu) •Non-IgM myeloma •Infant ve erken çocukluk dönemi •Lenfoma (yüksek sıklıkta IgM yetmezliğii le)İMMÜNOGLOBULİN A (IgA) • Artmı ş düzey: Poliklonal: • Kronik karaci ğer hastalı ğı, Siroz: Alkolik ve non-alkolik • Kronik respiratuar enfeksiyonlar • Alt GI sistem neoplazileri • GI hastalık (örneğin, Crohn ve Whipple hastalı ğı, ülseratif kolit) • Bazı immün yetmezlikler (Wiskott-Aldrich sendromu) • RA, Ankilozan spondilit (nefropati ~%50 vakada) Oligoclonal: • IgA myeloma serumun elektroforezinde görülebilir Monoclonal: • Multiple myeloma (IgA tipi) Azalmı ş düzey: • İnfantlar ve erken çocukluk ça ğı •Protein-kayıplı sendromlar •Makroglobulinemia veya non-IgA multiple myeloma •Selektif IgA yetmezliği •Kongenital rubellaTE ŞEKKÜR EDERİM