Sismik Prospeksiyon Sismik Yansıma ( çok kanallı düzen her atış için çoklu alıcı ) Sismik Yansıma Çok Kanallı düzen Her atış için çoklu alıcı The reflections in a shot gather do not bounce at the same point If we move the shot we can get bounces at the same pointOrtak Derinlik NoktasıOrtak Derinlik Noktası Ortak Orta Nokta Çoklu Kaynak alıcı düzeniFold sinyal Gürültü oranını artırır.Sismiğin temelini oluşturan çok katlama : - Ortak yansıma noktası ( Common Reflection Point = CRP ) - Ortak derinlik noktası ( Common Depth Point = CDP ) veya - Ortak orta nokta ( Common Mid Point = CMP ) olarak bilinir. ÇOK KATLAMALI SİSMİKOrtak yansıma noktası ( CRP ) ; geliş açısıyla yansıma açısının eşit olması esasından hareket edilerek enerji uyarı noktası ile jeofon arasındaki mesafenin orta noktasının yansıtıcı ( reflektör ) sınır üzerindeki izdüşümü ortak yansıma noktasıdır. ÇOK KATLAMALI SİSMİK Verilerin alt takımına ( subset ) ortak olan yansıma noktası.Ortak derinlik noktası deyimini kullanmak pek önerilmemektedir.Çünkü eğer yansıtıcı eğimli ise yansıma noktası ortak nokta değildir. ÇOK KATLAMALI SİSMİK ÇOK KATLAMALI SİSMİĞİN AMACI Çoğunlukla yansıma sinyalleri zayıftır.Gerek bu sinyalleri kuvvetlendirmek ve gerekse kaynak ve alıcı düzenlerinin söndüremediği tekrarlayan sinyalleri söndürmek için çok katlamalı sismik uygulaması yapılır. ÇOK KATLAMALI SİSMİĞİN ESASI Çok katlamalı sismik yöntemin esası ; farklı dalga yolları izledikleri halde aynı yansıma noktasına ait sinyallerin elde edilmesine dayanır.Katlama sayısını K ( fold ) ile gösterecek olursak , K = FOLD = ( Kanal Sayısı / 2 ) . ( Grup Aralığı / Atış Aralığı )ÇOK KATLAMALI SİSMİĞİN TEMELİ Aşağıdaki şekil ile çok katlamalı sismiğin temeli açıklanmaya çalışılmış olup , yeryüzündeki bir P noktasının yansıma yüzeyi üstündeki OYN ( Ortak Yansıma Noktası ) noktasından birden fazla yansıma sinyali alabilmek için O noktası simetri noktası olmak üzere A-a , B-b , C-c , D-d , E-e ve F-f kaynak ve alıcı sistemlerini kullanmak yeterlidir.Yansıma yüzeyinin yatay olması halinde , farklı dalga yolları izleyen bu dalgaların aynı noktadan yansımaları iki önemli özelliği beraberinde getirir. Birinci özellik altı ayrı iz elde edildiği halde ,bu izlerin aynı noktadan yansıyan aynı kaynak dalgacığını içermeleridir. İkinci özellik farklı dalga yollarını izleyen bu izlerin içerdikleri gürültülerin birbirinden farklı oluşudur.Tekrarlayan yansıma dalgaları gürültü olarak her izde birbirine benzerlik göstereceği halde varış zamanlarında farklılık olacaktır. ÇOK KATLAMALI SİSMİĞİN TEMELİÖZET Kısaca özetleyecek olursak ; Ortak Yansıma Noktası ( OYN )( CDP)(CMP)(CRP) : Birden fazla dalganın , farklı ışın yollarından gelerek , bir yansıtıcı yüzeyden yansıdıkları ortak noktadır. FOLD ( Katlama ) ( K ) : Bir ortak yansıma noktasından yansıyan iz ( dalga ) sayısıdır.K = FOLD = ( Kanal Sayısı / 2 ) . ( Grup Aralığı / Atış Aralığı ) Bu formülden elde edilen Fold ( K ) değeri , hat boyunca elde edilecek maximum foldu verir. NOT FOLD ÖRNEKLERİPARAMETRELER Kanal Sayısı : K.S. = 12 Grup aralığı : G.A. = 25 metre Atış Aralığı : A.A. = 25 metreSORULAR 1 ) Bu parametrelere göre profil uzunluğu kaç metredir ? 2 ) Fold = ? 4 ) Tüm atışları sonunda toplam kaç adet farklı iz elde edilmiştir ? 3 ) CDP – Fold grafiğini çiziniz ve max.fold’u gösteriniz.SİMGELER Cevap 11.ATIŞ2.ATIŞ3.ATIŞ4.ATIŞ5.ATIŞ6.ATIŞ7.ATIŞ8.ATIŞ9.ATIŞ 10.ATIŞ11.ATIŞ12.ATIŞTüm atışları hızlıca görelim… ( 1 kez tıklayınız .)Cevap 2Cevap 3Cevap 4