6 - Ortopedi ve Travmatoloji Skolyoz Sunum SKOLYOZ SKOLYOZ Prof.Dr. Mahmut ArgünVertebral kolonun üç de ğ i şik d ü zlemdeki ? deformitelerine skolyoz denir. Koronal d ü zlemde: Sa ğ a e ğ iklik – Sola e ğ iklik – Sagital d ü zlemde: -Hiperkifoz -Hiperlordoz -Hipokifoz -Hipolordoz Aksiyel d ü zlemde: - Sa ğ a d ö n ü kl ü k - Sola d ö n ü kl ü k 3 Boyutlu DeformiteToplumda g ö r ü lme s kl ğ : 2/1000 ? okul taramalar nda: 2-5/1000 civar ndad r. ?Deformite en ç ok torakal b ö lgede g ö r ü l ü r. ? - Servikal -Servikotorakal -Torakal -Torokolomber -Lomber b ö lge yerle şimli olabilir. Skolyozlar n b ü y ü k bir b ö l ü m ü 10-20 ? ya şlar nda g ö r ü l ü r. Bu d ö nemdeki deformitelerin 2/10 ? erkeklerde, 8/10’u bayanlarda g ö r ü lmektedir. Genel olarak üç e ayr l rlar: ?A) Yap sal olmayan – 1) Postural deformite 2) Kompansatuvar B) Ge ç ici yap sal – 1) Siyataljik 2) Histerik 3) Enflamatuvar – C) Yap sal ( Str ü kt ü rel) İ diopatik – Konjenital – Myopatik – N ö ropatik-n ö rojenik – Neurofibramatozis – Mezenkimal-ba ğ doku k ö kenli – Travmatik – T ü moral( Med ü lla spinalise bas yapan) – Metabolik veya beslenme bozuklu ğ u (osteogenezis – imperfekta)İ diopatik skolyozlar: 1. İ nfantil grup (0-3 ya ş) a) - ilerleyen tip - gerileyen tipler b) Juvenil grup (4-10 ya ş) - k z = erkek c) Adelosan skolyozlar (10-20 ya ş): - İ diopatik skolyozlar n %80 i. - k z ç ocuklar nda 8 kat daha fazla.2. Konjenital Skolyozlar Geli şim bozuklu ğ u a) -Hemivertebra -Wedge (kama) vert. Segmentasyon bozuklu ğ u b) -Bar vertebra -Blok vertebraBLOK VERTEBRA3.Musk ü ler Skolyozlar - Amyotonia konj. - Progresif Musk ü ler Distrofi 4. N ö ropatik Skolyozlar Flask tipler (polio) Spastik tipler (CP)5. Neurofibromatozis: Sistemik hastal kt r. – N ö rolojik problemler – Siyah kahverengi lekeler – N ö roma tipi kitleler6. Ba ğ dokusu k ö kenli olanlar Konjenital ( Marfon, Artrogripozis Mult. Konj.) a) Edinsel ( RA, Still hast.) b) 7. Travmatik olanlar k r klar n iyi tedavi edilememesi sonucu (Later Mass k r klar )8. T ü moral hastal klar Dengesiz litik lezyonlar olu şturarak skolyoz olu şturur. 9. Di ğ erleri (Metabolik, beslenme bozuklu ğ u, Osteogenezis İ mperfekta vb.)Fizik Muayene Hasta ç plak muayene edilmelidir. ? Skapula asimetriktir. ? Klavikula asimetrisi veya seviye fark vard r. ? Spin ö z pro ç eslerin olu şturdu ğ u ç izgi bozulmu ştur. ? Kal ç a – pelviste asimetri vard r. ? Cilt lezyonlar ( Cafe au lata) ? Kostalar n deformitesine ba ğ l Rib hump dedi ğ imiz deve ? h ö rg ü c ü g ö r ü nt ü s ü vard r. Sekonder seks karakterlerinde geli şme gerili ğ i olabilir. ? Takvim ya ş kemik ya ş ndan ileri olabilir. ?Rib HumpRadyoloji Normal AP ve yan grafi 1. Traksiyon filmleri 2. Ortorontgenografi 3. Sa ğ a ve sola e ğ ilme grafileri 4. Myelografi 5. CT 6. MRI 7.Skolyozdaki e ğ rili ğ e curve (k ö rv) ad verilir. ? AP grafide › sa ğ a ve sola e ğ rilikleri – ? Rotasyonu Yan grafide › lordoz – kifoz deformitelerini ? Traksiyon grafilerinde › d ü zelmeyi – rijiditeyi ? Sa ğ a ve sola e ğ ilme grafilerinde k ö rvdeki ? de ğ i şmeyi ve stabiliteyi belirliyebiliriz.Hastalar n grafilerine bakarak skolyozun ? tipi ve anatomik yerle şim yerini belirleyebiliriz.King s n flamas : Lomber k ö rv torasik k ö rvden daha uzundur. 1. Torasik k ö rv daha fleksibildir. Torasik k ö rv lomberden daha uzundur. Lomber 2. k ö rv daha fleksibildir. Lomber k ö rv santral sakral ç izgiyi kesmelidir. Deformite torakaldedir ve Rib hump belirgindir. 3. Torakalden ba şlayan lombere uzanan geni ş bir 4. Torasik ç ift k ö rvl ü skolyozdur. ( T 1-6 1. k ö rv, 5. apeksi T 3 , T 6 -L 1 2. k ö rv, apeksi T 9 ) 1 2 3 4 5Skolyozdaki e ğ rilikler yani k ö rv birden fazla ? ( Tek k ö rvl ü , double k ö rvl ü , Triple k ö rvl ü gibi ) olabilir. K ö rv a ç s Cobb y ö ntemiyle ö l çü l ü r ve tedavi ? a ç s ndan hastalar üç e ayr l rlar; 0-20 e ğ rili ğ i olanlar 1. 20-40 e ğ rili ğ i olanlar 2. 40 ‘den fazla e ğ rili ğ i olanlar 3.Prognoza etki eden fakt ö rler: Ya ş ( v ) ? Skolyozun cinsi (konjenital) ? Yerle şim yeri (torakal) ? E ğ rili ğ in cinsi (tek- ç ift) ? E ğ rili ğ in şiddeti (Ba şlang ç taki de ğ eri) ? Rotasyonun ileri derecede olu şu ?Tedavi Takip – g ö zlem 1. Korse 2. Cerrahi 3.M İ LWAUKE- CTLSOUNDERARM-TLSOMOD İ F İ YE BOSTON BRACECerrahi tedavi endikasyonlar : K ö rv ü n progresif art ş 1. Deformitenin durumu 2. Hastan n ya ş 3. A ğ r (s ü rekli) 4. Kardiyo-pulmoner problemler 5. A ğ r herediter skolyoz ö yk ü s ü 6. N ö rolojik defisit olu şu 7. 45 ’nin ü st ü ndeki e ğ rilikler 8.Cerrahi Tedavi Eksplorasyon 1. Enstrumantasyon 2. Korreksiyon 3. F ü zyon 4. Daha sonra korse ile takip. ?