Otel, Lokanta ve İkram Hizmetleri - 2 Turizm Hukuku - 2 1 TURDZM MEVZUATI ÖĞR.GÖR. ŞULE KIYCI 12 1 Hukukun Tanımı, Hukukun Temel Kaynakları, Turizm Hukuku Kavramı BİRİNCİ HAFTA 23 Turizm ve Turist Boş zaman değerlendirme Konaklama Dinlenme Konferans, kongre Yer değiştirme Ziyaret Gezme, gezgin Sosyal bir olgu 34 Hukuk Belirli bir toplumda kişiler arasındaki ilişkileri düzenleyen ve devletin yaptırım gücüyle uyulması zorunlu kurallara dayanan, bu kuralların oluşturduğu düzendir. 45 Hukuk dışında toplumsal yaşamı düzenleyen diğer kurallar: •Ahlak kuralları •Din kuralları •Görgü kuralları •Örf, adet, gelenek, görenek •Kişi iradesi, mantık kuralları Hukuk kurallarının en belirgin özelliği, bu kurallara uymanın devletin zorlayıcı gücüyle sağlanmış olmalarıdır. (Yaptırım gücü) 56 Hukukun Kaynakları Anayasa Devletin kuruluşu ve işleyişi, devlet organlarını oluşturan yasama, yürütme, yargı organlarının oluşumu ile çalışma esaslarını, kişi temel hak ve sorumluluklarını belirleyen temel yasa. “herkes yerleşme ve seyahat hürriyetine sahiptir” temel hak ve ödevler (madde 23). 67 Hukukun Kaynakları Kanun Uyulması gereken kurallar bütünü. Kanun yapma yetkisi TBMM’ aittir (anayasanın 87. maddesi). Genel ve özel kanunlar. Kanun Hükmünde Kararname Kanunun oluşturulması zaman aldığında, hükümetin meclisten aldığı yetki ile kanun gücünde çıkardığı kararnameler 78 Hukukun Kaynakları Tüzükler Kanunların uygulanmasını göstermek veya emrettiği işleri belirtmek üzere kanunlara aykırı olmamak kaydıyla, kanunun işleyişini gösteren kurallar. Bakanlar kurulunca çıkartılır ve Danıştay’ın incelemesinden geçirilir. Yönetmelikler Kanun, KHK, tüzüklere bağlı olmak üzere, belirtilen hükümlerin uygulanmasını sağlamak amacıyla başbakanlık, bakanlıklar ve kamu tüzel kişiler tarafından çıkartılan düzenlemeler. Seyahat acenteleri yönetmeliği, turizm tesisleri yönetmeliği, vb. 89 Hukukun Kaynakları Bakanlar Kurulu kararları Anayasa ve kanunların verdiği yetkiye dayanarak Bakanlar kurulunca yapılan düzenlemeler. Genelgeler ve Tebliğler İlgili kamu kuruluşları tarafından yasanın veya tüzüğün belli bölümlerinin uygulanmasını veya ortaya çıkan yeni bir durumu kamuoyuna veya ilgililerine duyurmak amacıyla yapılan yayım. Makam Onayları Kamu kurum ve kuruluşlarının yürürlükteki mevzuata bağlı kalmak kaydıyla, ilgili makamca onaylanan, dar çerçeveli yazılı çalışma sistemi 910 2 Turizm Politikası Açısından Turizm Hukukunun Yeri Önemi ve Gelişimi 1011 Hukuk Toplum düzenini sağlamak amacıyla devlet tarafından ortaya konulmuş, uyma zorunluluğu olan maddi müeyyideli kurallar bütünü. Hukuk kurallarının yürürlükte olan yazılı belgelerinin tümüne mevzuat denir. 1112 Turizm Hukuku Turizm ilişkilerini düzenleyen hukuk kuralları. Turizm Mevzuatı, turizm ile ilgili kuralları düzenlemek amacıyla hazırlanmış ve yürürlüğe konulmuş yazılı belgeleri kapsayan bütün. 1213 Çeşitli konularda ortaya çıkan ihtiyaçlar doğrultusunda hukuk kuralları geliştirilir. Turizmin mesleki ve sektörel gelişimi ile ortaya çıkan yasal boşluklar turizm hukukunun oluşturulması ile giderilmeye çalışılmıştır. 1314 İKİNCİ HAFTA15 Cumhuriyet Döneminde Türk Turizm Hukukunun Gelişimi Planlı Dönem Öncesi Turizm Hukuku-1 •1923 Türk Seyyahın Cemiyeti (Rehber ve tercüman yetiştirilmesi amacıyla kurulmuş) •1930 Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu (turizm teşkilatının gelişmediği dönemlerde basılı yayınlar yapmış, tanıtımlar yapmış, tarihi eser korunmuş ve örnek yatırımlar yapmışlar ve hala faal.) •1934, 2450 sayılı kanun ve İktisat bakanlığına bağlı Türk Ofisi – Turizm Bürosu (İlk defa doğrudan devlet eliyle turizm çalışmalarına başlanmış) 1516 Planlı Dönem Öncesi Turizm Hukuku-2 •1939 Turizm Şube Müdürlüğü •1940 Matbuat Umum Müdürlüğü – Turizm Dairesi •1949 Basın Yayın ve Turizm Genel Müdürlüğü •1957 Basın Yayın ve Turizm Bakanlığı •1950 Turizm Müesseselerini Teşvik Kanunu •1953 Turizm Endüstrisini Teşvik Kanunu (Turizme dönük ilk yasal düzenlemelerle Turizm hukukunun temelleri atılmış) •1957 Türkiye Turizm Bankası(Tesis kurmak isteyenleri teşvik etmek ve kredi vermek amacıyla) •1962 Turban Oteller ve Tatil Köyleri Zinciri 1617 Planlı Dönem Sonrası Türk Turizm Hukuku-1 1960 yılından sonra turizme verilen önem artmaya başladı. 1961 anayasasından sonra kurulan Devlet Planlama Teşkilatı, turizmi bir plan çerçevesinde iktisadi ve sosyal ilkelere bağlamaya çalıştı 1718 Planlı Dönem Sonrası Türk Turizm Hukuku-2 1962 T.C. Turizm Bankası – TURBAN 1963 Turizm ve Tanıtma Bakanlığı (iç ve dış turizmi geliştirmek, ekonomik verim sağlamak, turizm imkanlarını değerlendirmek, araştırma-inceleme, tanıtıcı hizmetler) 1983 Kültür Bakanlığı ile birleştirildi (kültürel değerleri araştırmak, ilgili kuruluşları yönlendirmek, tarihi ve kültürel varlıkları korumak, ekonomik kazanç için kaynakları kullanmak, yatırım-işletim-gelişim, taşınmazları temin etmek, tanıtmak, diğer görevler) 1819 Bakanlık Teşkilatı (Bakan, Müsteşar, 4 müsteşar yardımcısı) Ana hizmet birimleri (güzel sanatlar g.m., kültür varlıkları ve müzeler g.m., kütüphaneler ve yayımlar g.m., telif hakları ve sinema g.m., yatırım ve işletmeler g.m., araştırma ve eğitim g.m., tanıtma g.m., milli kütüphane başkanlığı ve dış ilişkiler, Avrupa Koordinasyon Dairesi Başkanlığı), 1920 Danışma ve denetim birimleri (teftiş kurulu başkanlığı, araştırma, planlama ve koordinasyon kurulu b., hukuk müşavirliği, bakanlık müşavirliği, basın ve halkla ilişkiler müşavirliği) Yardımcı hizmet birimleri (personel daire başkanlığı, idari-mali işler daire başkanlığı, savunma sekreterliği ve özel kalem müdürlüğü) Bakanlıktaki sürekli kurul en yüksek danışma organı “Turizm Şurası”dır. Gerekli konular için 3 yılda bir toplanır. 20TURDZM ŞURASI Şura, Bakanın daveti üzerine 3 yılda bir toplanır. Bakan gerektiğinde Şura'yı olağanüstü toplantıya çağırabilir. Şura, üye tam sayısının üçte ikisiyle toplanır. Şuranın gündemi, Bakanlıkça belirlenir ve üyelere bildirilir. Şura gündemiyle ilgili gerekli dokümanlar toplantıdan önce üyelere gönderilir. Bakan, Şuranın tabii üyesi ve başkanıdır. Bakan bulunmadığı zamanlarda Müsteşar Şuranın başkanlığını yapar. Şura; tabii üyeler, temsilci üyeler, davetli üyeler ve gözlemcilerden oluşur. 21 TURDZM Şurasının tabii üyeleri aşağıda belirtilmişt ir. a) Türkiye Büyük Millet Meclisi Bayındırlık, Dmar, Ula ştırma ve Turizm Komisyonu Başkanı ve Üyeleri, b) Bakanlıktan; 1) Bakan, 2) Müsteşar, 3) Müsteşar Yardımcıları, 4) Teftiş Kurulu Başkanı, 5) APK(araştırma,planlama, koordinasyon kurulu) Kurulu Başkanı, 6) Genel Müdürler, Genel Müdür Yardımcıları, Bağımsız Daire Başkanları ve Döner Sermaye Dşletmeleri Merkez Müdürü , 7) I. Hukuk Müşaviri, 8) Şura Düzenleme Komitesi Başkanı ve Üyeleri, 9) Ankara, Dstanbul, Dzmir, Antalya, Muğla, Nevşehir, Erzurum, Diyarbakır Dl Turizm Müdürleri. c) Diğer Kurum ve Kuruluşlardan; Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarı ve görevlendireceği bir kişi. 22TURDZM ŞURASI Şura Sonuç Bildirisi Genel Kurula katılan üyelerin oy çokluğu ile karara bağlanır. Oyların eşit olması halinde, Başkanın uygun bulduğu görüş kabul edilir. Gerektiğinde Başkanlık Divanı Sonuç Bildirisinin hazırlanması ve yayımlanması için Genel Kurul'dan yetki alabilir. Kararlardan hangilerinin yürürlüğe gireceği Bakan Onayı ile kesinleşir. Şura Kararları önem ve önceliğine göre, Bakanlık yıllık programlarında yer alır. Şura kitabı 4 ay içinde, Turizm Bakanlığınca yayımlanır ve ilgili yerlere gönderilir. 2324 1. Beş Yıllık Plan 1963-1967 •Turizm talebinin karşılanması ve ödemeler dengesinin kurulması • Yatırımın artırılması • Tanıtım • Alt dalların geliştirilmesi • İkili turizm anlaşmaları 2425 2. Beş Yıllık Plan 1968-1972 •Tüketimi ve gecelemeyi artırmak •İç turizmin geliştirilmesi •Kitle turizmi •Rekabete cevap vermek •Alt yapının geliştirilmesi 2526 6. Beş Yıllık Plan 1990-1994 • Kış, av, su sporları, festival, sağlık, gençlik, kongre, termal, golf ve 3. yaş turizmi • Kalifiye eleman sağlamak • Çevresel faktörlere dikkat etmek • Tur operatörlerini geliştirmek • Tesis işletmeciliğini artırmak, küçük tesis ve aile işletmeciliğini artırmak • Sağlık şartlarını sağlamak 2627 7. Beş Yıllık Plan 1996-2000 • Turizm Bakanlığı Teşkilat Kanunu • Türkiye Seyahat Acenteleri ve Acenteler Birliği Yasası • Türkiye Turistik Otelciler ve İşletmecileri Birliği Yasası • Deniz Turizmi Birliği Yasası • Pansiyon İşletmecileri ve Türkiye Pansiyon • İşletmecileri Birliği Yasası • Rehberler Birliği Yasası 2728 8. Beş Yıllık Plan 2001-2005 • Kriz yönetimi • Yeni turizm alanlarını geliştirmek • Doğal, tarihsel ve sosyal çevreyi koruyucu, kollayıcı ve geliştirici yaklaşımlar • Yatak kapasitesinin geliştirilmesi • Yerel yönetimler ve halkın katılımı • Kullanan öder – kirleten öder • ATAK – Akdeniz-Ege Turizm Altyapı Kıyı Yönetimi • KOBİ ler • İstihdam edileceklerin belgelendirilmesi • Arazi kullanım planları • Sürdürülebilir turizm 2829 9. Beş Yıllık Plan 2007-2013 •Toplumsal katılımı ve diyaloğu güçlendirmek •İnsan odaklı yönetim anlayışı •Rekabetçi piyasa •Şeffaflık, katılımcılık, hesap verebilirlik, verimlilik, memnuniyet – kamusal hizmet •Devletin üretimden çok, politika-düzenleme-denetleme işlevlerini güçlendirmek •Sürdürülebilirlik 2930 ÜÇÜNCÜ HAFTA31 3 Türk Turizm Hukukunun Kaynakları 3132 Türk Turizm Hukukunun Milli Kaynakları A-Anayasa’da Turizm 23. Madde “yerleşme ve seyahat hürriyeti”, “herkes yerleşme ve seyahat hürriyetine sahiptir” 5682 sayılı “Pasaport Kanunu” 16. Madde “Yabancıların durumu” 43. Madde “Kıyılardan yararlanma” 56. Madde “Sağlık Hizmetleri ve çevrenin korunması” 63. Madde “Tarih, kültür ve tabiat varlıklarının korunması” 169. Madde “Ormanların korunması ve geliştirilmesi” 172. Madde “Tüketicilerin korunması” 3233 B- Yasalarda , Tüzüklerde ve Yönetmeliklerde Turizm •2634 Sayılı Turizmi Teşvik Kanunu •1618 Sayılı Seyahat Acenteleri ve Seyahat Acenteleri Birliği Kanunu •Seyahat Acenteleri Yönetmeliği •Yat Turizmi Yönetmeliği gibi… 3334 2634 Sayılı Turizmi Teşvik Kanunu 1953 yılında yürürlüğe girmiş olan 6086 sayılı “turizm endüstrisini teşvik kanunu” turizm işletmelerini teşvik için çıkarılmış fakat bakanlık bazında yeterli gelmemiştir. 16.03.1982 tarih ve 2634 sayılı “turizmi teşvik kanunu” yürürlüğe konmuştur. Zaman içinde değişikliklere uğramıştır. 3435 YEND TURDZM TEŞVDK KANUNUNU GEREKTDREN HUSUSLAR 1. Turistik tesis yapılmasına uygun arazilerin üretilememesi-Arzın arttırılamaması-Ülkenin ekonomik durumu da yatırımcıların turizm alanında yatırım yapmasına engel olmuştur. 2. Alt yapı yetersizliği-Taşucu-vidanjörler… 3. Turizm alanındaki yasal düzenlemelerin yeni yatırımlara açık olmaması-Yatçılık, karavancılık, yüzer tesisler gibi… 3536 1982- TURDZMD TEŞVDK KANUNU Kanun 6 bölüm ve 40 maddeden oluşur. Kanunun en önemli özelliği, çıkartılması zorunlu olan yönetmeliklerle, sektörün yönlendirilmesinde güncelliğin sağlanması olanağını vermesidir. Turizm alan, bölge ve merkezi uygulaması getirilerek, turizm alt ve üst yapılar belli bölgelere yoğunlaştırılmış. Turistik destinasyonların seçiminde turizm potansiyelleri baz alınmış(tarih-arkeoloji gibi) Kamu arazilerinin veya turizme tahsis edilecek özel arazilerinin kamulaştırılmasında süreç kısaltılmıştır. 3637 Kanun Mahiyeti - 1 •Turizm teşvik kanunu, turizm sektörünü düzenleyecek, geliştirecek, dinamik bir yapı ve işleyişe kavuşturacak tertip ve tedbirlerin alınmasını sağlamak amacıyla çıkarılmıştır (m.1) •Genel ifadeyle, turizm hizmeti ve bu hizmetin gereği turizm bölgeleri ve turizm merkezlerinin tespiti ile geliştirilmesine, turizm yatırım ve işletmelerinin teşvik edilmesine, düzenlenmesine ve denetlenmesine ilişkin hükümleri kapsar (m.2) 3738 Kanun Mahiyeti - 2 *Turizm bölge ve merkezlerinin tespiti *Turizm yatırımı ve turizm işletmesi belgesi alınması *Turizm bölgelerinin gelişimi, planlanması, kararların onaylanması ve tadil edilmesine (değiştirmek) Kültür ve Turizm Bakanlığının yetkilendirilmesi *Doğal turizm kaynaklarının korunması ve kullanılması (Bu bölgelerde bulunacak yapı ve tesisler, Bakanlıktan izin almak şartıyla; imar planlarına göre yapılabilir ve işletilebilir.Bölgenin doğal ve kültürel özelliklerini bozmamak gerekir.), 3839 KANUN MAHİYETİ- 3 Taşınmazların turizm amaçlı kullanımı (Turizm destinasyonlarında Bakanlığın talebi üzerine, imar planları yapılmış ve turizme ayrılmış yerlerdeki taşınmaz mallardan; Hazineye ait olan yerlerle,ormanlar ilgili kuruluşlarca Bakanlığa tahsis edilir), Turizm merkezlerinin alt yapısının, oluşturulmasında öncelik tanınması (Kamu yatırımları-yol,su,kanalizasyon,elektrik ve telekomünikasyon gibi alt yapı ihtiyaçları ilgili kamu kuruluşlarınca öncelikle tamamlanması zorunludur), Fiyat tarifelerinin hazırlanması, Turizm kredilerinin tahsis edilmesi, 3940 Kanun Mahiyeti - 4 *Elektrik, havagazı ve su ücretlerinin en düşük seviyeden ödenmesi *Haberleşme kolaylıkları *Belgeli işletmelerde içişleri bakanlığının izni ile %10 u geçmemek üzere yabancı çalıştırılması *2559 sayılı Polis vazife ve salahiyet kanunu 12. maddesi (bayanların çalıştırılması, yaş sınırları) 18. yaşından küçükleri velileri ile işletmelere girmesi 4041 KANUN MAHİYETİ - 5 *1593 sayılı Umumi hıfsı sıhha kanunu hükümleri *Talih oyunları ile ilgili hüküm *İzinler (resmi tatil, hafta sonu, çalışma süreleri) bakanlıkça düzenlenir . *Yat turizmi ile ilgili hükümler (Yasa çıkana kadar Kabotaj ve gümrük düzenlemeleri içinde faaliyet göstermiştir.) *Kanunun uygulanması, turistik tesislerin denetlenmesi ve uygulanacak cezaların belirlenmesi. 4142 Denetleme Yetkisi Belgeli yatırım işletmelerinin, bu yatırım ve işletmelerin belgeye esas olan niteliklerini, bu nitelikleri koruyup korumadıklarını denetleme ve işletmeleri sınıflandırma yetkisi Kültür ve Turizm Bakanlığına aittir. Bakanlığın gerek görmesi halinde, denetim ve sınıflandırmaya esas oluşturacak tespitler, bakanlıkça yetkili kılınacak gerçek ve tüzel uzman kişilere de yaptırılabilir. 4243 Cezalar - 1 Uyarma cezası (Turizm yatırım ve işletmelerinin idare ve işletilmelerinde görülecek kusur, aksaklık ve eksiklikler için, belge sahibine denetimi yapan elemanlar veya Bakanlıkça uyarma cezası verilir. Para cezaları ((a) uyarmanın tekrarı (b) bakanlığa bilgi vermeden kapatma (c) reklam vb araçlarda uygunsuzluk (d) can ve mal kaybında ihmal (e) devir, kira, ortaklık vb değişimlerinin izinsizliği (f) onaylı fiyatın üzerinde fiyat-20 kat fazlası alınır, cezalar çarpan olarak toplam olarak verilir, para cezaları denetleme elemanları tarafından verilmekte ve 7 gün içinde ödenmesini teminen mal müdürlüğüne ceza tutanağı verilir, aksinde icra kuralları uygulanır) *İtiraz ve iptal davası para cezasının tahsilini durdurmaz. 4344 Cezalar - 2 Turizm yatırımı veya turizm işletme belgesinin iptali (1 yıl içinde 4 kez para cezası, işletme türü dışında faaliyet, ülke turizmi ve can güvenliği açısından sakıncalı olma, turizm işletmeciği ve genel sağlık açısında tesisin vasıflarını önemli ölçüde yitirmesi, yatırım ve işletme döneminde tesisin belgelendirmeye esas vasfını yitirmesi) gibi durumlarda Bakanlıkça iptal edilmektedir. 4445 Cezalar - 3 Diğer cezalar (kanunun 6. maddesi hükümlerine aykırılıkta 3-18 ay hapis ve ağır para cezası ya da her ikisi birden uygulanabilir, yatların Türkiye’de kalış süreleri ve kabotaj hakları ile ilgili maddenin 2. fıkrasına aykırılıkta ağır para cezası – tekrarında ceza 2 kat artar) 4546 CEZALARA DTDRAZ VE DAVA AÇILMASI Kanuna göre verilecek uyarma cezası kesindir. Denetleme elemanlarınca verilen para cezalarına karşı, 7 gün içinde bakanlığa itiraz edilebilir. Bakanlık itiraz üzerine, denetleme elemanlarınca verilen para cezalarını, aynen veya değiştirerek veya kaldırarak, en geç 1 ay içinde karara bağlar. Para cezalarına ilişkin Bakanlık kararına ve diğer cezalara karşı, belgeli işletmenin bulunduğu yargı çevresinde idare mahkemesi nezdinde iptal davası açılabilir. 4647 Kanun Uyarıca Uygulamaya Konulan Yönetmelikler Kanunun en önemli özelliği, uygulamaları yönetmeliklere bırakarak güncelleşmeyi yakalama fırsatı vermesidir.48 Turizmi Teşvik Kanunu ile ilgili Yönetmelikler - 1 *Talih oyunları yönetmeliği *Turizmi geliştirme fonunun denetlenmesine ait yönetmelik *Kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgelerinde ve turizm merkezlerinde imar planlarının hazırlanması ve onaylanmasına ilişkin yönetmelik *Belgeli işletmelerde yabancı personel ve sanatkarların çalıştırılması hakkında yönetmelik *Turizm işletmelerinin bakanlıkla, birbirleriyle ve müşterileriyle ilgili ilişkileri hakkında yönetmelik *Turizm yatırım ve işletme kuruluşlarının denetimi hakkında yönetmelik 4849 Turizmi Teşvik Kanunu ile ilgili Yönetmelikler - 2 *Kamu arazisinin turizm yatırımlarına tahsisi hakkında yönetmelik *Turizm tesislerinin belgelendirilmesine ve niteliklerine ilişkin yönetmelik *Kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri ile turizm merkezlerinin belirlenmesine ve ilanına ilişkin yönetmelik *Yat turizmi yönetmeliği *Türk karasularında sportif amaçlarla yapılacak aletli dalışlara ilişkin yönetmelik *Turizm amaçlı sportif faaliyet yönetmeliği 4950 Turizmi Teşvik Kanunu ile ilgili Yönetmelikler - 3 •Turizmi teşvik kanununca uygulanacak para cezalarının tahsili ve turizmi geliştirme fonuna aktarılması hakkında yönetmelik •Turizmi teşvik kanununun cezai hükümlerinin uygulanması hakkında yönetmelik •Turizm alan ve merkezlerinde yer alan termal suların kullanma hakkı ve işletilme usulü ve esasları hakkında yönetmelik 5051 DÖRDÜNCÜ HAFTA52 1618 Sayılı Seyahat Acenteleri ve Seyahat Acenteleri Birliği Kanunu Seyahat Acenteleri Yönetmeliği Seyahat Acenteleri Birliği Yönetmeliği53 Turizm olgusunun ana unsurlarından birisi acentecilik faaliyetleridir. Thomas Cook’un İngiltere de yapmış olduğu organize turu seyahat acenteciliğinin başlangıcı olarak değerlendirebiliriz. 19. yüzyılın sonlarına doğru, Avrupa’da demiryollarının gelişmesiyle, organize tur hareketlerinden oluşan artışla birlikte, Thomas Cook’un yapmış olduğu organizasyonda kurumsallaşarak seyahat acenteciliğine dönüşmüştür.54 Kitle turizmindeki gelişmeler, turizm alanında yeni kavramların ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bunlar; Charter (tarife dışında uçak kullanımı) Paket tur Tur operatörlüğü55 1618 Sayılı Seyahat Acenteleri ve Seyahat Acenteleri Birliği Kanunu 14.09.1972 tarihli kanun, seyahat acentelerinin gerek tanımı, gerek kuruluş ve sınıflandırmasını, gerekse işleyiş bakımından meydana gelen aksaklıkların ortadan kaldırılmasını, Seyahat Acenteleri Birliği kurularak seyahat acenteciliğini yurt ekonomisine en yararlı bir meslek haline getirilmesini, sağlamak amacıyla çıkarılmıştır. 5556 Kanunun eleştirildiği noktalar: Acentecilik faaliyetinde a,b ve c sınıfı gibi sınıfların olması.(Dünya’da iki tür seyahat acenteciliği bulunmaktadır.Toptancı seyahat acenteleri ve perakendeci seyahat acenteleri.Bizde ise a,b,c grubu olarak yapacakları iş kapsamında ayrılmışlardır.Bu durum günün koşullarına uymamaktadır.) Döviz bozdurma zorunluluğu ve tur sınırlaması.(A grubu sa.iki yıl içinde 80.000 ABD doları bozdurduklarını belgelemeleri kaydıyla A grubunda kalabilmektedirler.Aksi halde B grubuna düşürülmekte veya belgesi iptal edilmektedir.B ve C grubu a. için döviz bozdurma zorunluluğu bulunmamaktadır. A grubu sa.yurt dışına yapacakları turlar, bir yıl önce getirdikleri döviz miktarının %25’i ile sınırlandırılmıştır.Serbest ekonomiyle bağdaşmamaktadır.(A grubu a. Kısıtlama)57 Kanunun eleştirildiği noktalar: Uygulanan cezalar. (Cezalar günümüz koşullarının çok gerisinde kalmış olup, etkinliği yok denecek kadar azdır) Teminatlar. (SA. Faaliyetleri nedeniyle gerek müşterilerin gerekse acentelerin ticari faaliyette bulunduğu diğer kişi ve kuruluşların mağduriyetlerini önlemek amacıyla alınan teminat miktarları son derece yetersizdir. A grubu acen. 50 000TL, B grubu acen. 12 500 TL, C grubu acen. 25 000TL. Miktarların azlığı fakat kanunun değiştirilememesi nedeniyle TÜRSAB, Turist sigorta poliçesi uygulamasını başlatmıştır.58 Kanunun eleştirildiği noktalar: Enformasyon memurluğunda dil sınırlandırması (Kanuna göre SA da çalışacak enformasyon memurlarının İngiliz, Fransız, Alman, İtalyan ve Arap dillerinden birini bilmeleri gerekmektedir. Bugün ise Rusça, Çince, Japonca lazım!!!) TÜRSAB’ın hukuki niteliği.(Bu niteliğin kanunla desteklenmeyip, yönetmelikle belirtilmiş olması. Bu durumun güven sarsıcı olduğunu göstermekte.)SEYAHAT ACENTELERDNDN TANIMI: SA kar amacıyla turistlere ulaştırma, konaklama, gezi, spor ve eğlence sağlayan, onlara turizmle ilgili bilgiler veren, bu konuya ilişkin tüm hizmetleri gören ve turizm ekonomisine ve genellikle ödemeler dengesine katkıda bulunan ticari kuruluşlardır. 59ACENTELERDN GRUPLANDIRILMASI Gruplandırılması (A grubu acenteler tanımdaki işleri yapabilirler. B grubu acenteler-uluslar arası hava deniz kara ulaştırma araçları ile A grubu a. Düzenleyecekleri turların biletlerini satarlar. C grubu acenteler- yalnızca Türk vatandaşları için yurt içi turlar düzenlerler. B ve C grubu a. Bu görev tanımları dışında A grubu a. Kendilerine verecekleri hizmetleri görürler. 6061 KANUN DA BELGE İŞLEMLERİ; • A grubu seyahat acenteleri Kültür ve Turizm Bakanlığından geçici işletme belgesi, B ve C grubu sa. ise işletme belgesi aldıktan sonra faaliyete geçerler. A grubu sa. iki yıl süreli geçici işletme belgesi verilir. A grubu belgeli 2 sene için 80.000 $ (yabancı uyruklular için 3 katı) döviz geliri temin etmeli. Bu şartı yerine getiremezse, geçici işletme belgeleri bakanlıkça geri alınır. •A grubu aynı şartları her iki yılda bir sağlamalı, yoksa 5 sene geçmişe dayalı ortalama senelik 40.000 $ altında kaldığı takdirde belgenin iptali durumu söz konusu olur. •B – C grupları için döviz şartı yoktur. 61KANUN DA ŞUBE AÇMA; •Acenteler yurt içi ve dışında sürekli veya geçici şubeler açabilirler. Şube açma niyetindeki acenteler bu hususu Bakanlığa bildirmeye ve kuruluş izni alamaya mecburdur. Şubeler, levhalarında, antetli kağıtlarında, mühür ve kaşelerinde bağlı oldukları merkezi belirtirler. Şubeler seyahat acentelerine verilen işletme belgelerinde yazılır. •İşletme belgesi iptal olan sa. ve bunların şubelerine 2 yıl içinde yeniden izin verilmez. 62 Acente sahibinin nitelikleri( 18 yaşını bitirmiş olmak, ağır hapis ya da yüz kızartıcı suçlardan hükümlü olmamak, ticari itibar bakımından yeterli olmak, belgesiz olarak sa. Faaliyetinde bulunmamak) Sorumlu müdürünün nitelikleri (en az lise mezunu, kanunda belirtilen dillerden birini bildiklerini Bakanlığa belgelemek, iki yıl deneyim, TC. vatandaşı olmak) Personelin nitelikleri (A ve B grubu sa. merkez ve şubelerinde en az iki enformasyon memuru ve bir rehber çalıştırılır. Çalışanların dil bilme şartı vardır. C grubu sa en az bir enformasyon memuru çalıştırılır ve dil şartı aranmaz.) İşyerinin nitelikleri (işin gereklerine uygunluk, iç ve dış görünümün özenle düzenlenmiş olması gerekliliği. 63 PERSONEL NİTELİKLERİKURULUŞ TEMİNATI • Kuruluş teminatı; SA. ve şubeleri müşterileri ile biletlerini satacakları ulaştırma işletmelerini sunacakları hizmetler ve tüm seyahat işletmeciliği işlemlerinden doğacak yükümlülüklerine karşılık oluşturmak üzere bir kuruluş teminatı vermek zorundadırlar. Bakanlık tarafından belirlenen teminat miktarları; A için50 000 tl, B için 12 500 tl, C için asgari 25 000 tl dir. Her bir şube için bu teminatların %50 si alınır; yabancı sa da miktarlar 2 misli olarak uygulanır. Teminat alınma sebebi; her hangi bir borç durumunda sa bu borcu 30 gün içinde ödemek zorundadır. SA borcunu ödeyemediği zaman Bakanlık devreye girer ve teminat akçelerinden öder. Daha sonra SA bu eksiği 30 gün içinde tamamlar. 6465 •SA kendi bünyelerinde meydana gelen değişiklikleri 30 gün içinde Bakanlığa haber ve bilgi verme zorunluluğu vardır. • SA her yıl en geç Ekim ayı sonuna kadar bir yıl önceki çalışmalarının gösteren raporu Kültür ve Turizm bakanlığına sunarlar. • Reklam ve tanıtma belgelerinden birer nüshayı dağıtımlardan 15 gün önce bakanlığa gönderme zorunluluğu vardır. •Bakanlıktan gönderilen genelge ve yazıları en geç 15 gün içinde cevaplandırmalılar ve gecikme nedenini açıklamalılardır. •Diğer SA ile yazışmalarda da 15 gün süreye uyarlar ve yazışmaları 5 yıl saklarlar. •Yerli ve yabancı yapmış oldukları tüm sözleşmelerin bir nüshalarını bakanlığa gönderirler. Müşterileri ile ilgili bilgileri gizli tutmak zorundadırlar 65 ACENTELERİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ Acentelere verilecek kredi ve tanınacak kolaylıklar SA hizmet nitelikleri ile ilgili hükümler( Karayolu turist taşıma araçları, rent a car, deniz-hava ulaştırma araç.) Seyahat acentelerinin denetim ve gözetimi( Bakanlık müfettişleri, kontrolörler, il müdürleri aracılıyla her zaman denetleme yetkisi vardır. Denetleme sırasında personel her türlü bilgiyi vermek ve belgeleri göstermek zorundadır.) • Faaliyetten men etme • TÜRSAB amaç ve kuruluş, görevleri, organları, gelirleri hakkındaki hükümler. 66DŞLETME BELGESD DPTAL CEZALARI Teminat akçelerindeki eksiklikleri 30 gün içinde tamamlamamak-Bakanlık tarafından ihtar edilir.İhtarın süresi 30 gündür. Bu süre sonunda eksiklikleri gidermeyenlerin, Bir yıl içinde 3 kez üst üste ihtar alanların, Yanıltıcı reklam yapanlar Bakanlıkça ihtar edilir ve 15 gün içinde düzeltici önlemleri almayan SA ikinci bir kez ihtar edilir, İşletme belgelerinde yazılı olan faaliyetlerin dışında faaliyet gösterenler Bakanlıkça ihtar edilir ve 15 gün içinde düzeltici önlemleri almayan SA ikinci bir kez ihtar edilir, Tur taban fiyatlarını uygulamayan SA, Müşteriyi aldatıcı, güven sarsıcı ve turizmi etkileyen olumsuz faaliyetler ve bunların devamı, Döviz girdilerini sağlayamama Av turizm yönetmeliğine uygun hareket etmeme 6768 İptalin Hükmü •İptal kararının ardından SA ve şubelerine en az 2 yıl yeniden izin verilmez •Geçici A grubu belgesi alınan acenteler için 2 yıl belge tekrar düzenlenemez •Sahip ve sorumlu müdürü aynı olan ve yakınlıkları olan acente kuruluşları için 2 yıl izin verilmez 6869 Cezalar Belgesiz acenteler için men cezası dışında, mahkemelerce sorumlular hakkında 3-6 ay arasında hapis cezası uygulanır. 69SEYAHAT ACENTELERDNDN ÇALIŞMA KONULARI Tur düzenlemek Transferler gerçekleştirmek Rezervasyon işlemlerini gerçekleştirmek Enformasyon vermek Kongre ve konferans organizasyonu Turistik gezi amaçlı münferit gezi aracı kiralama Ulaştırma araçları biletleri satma Seyahat acentesi ürünü satmak(turistik enformasyon ve tanıtım malzemeleri satışı gibi) Motorlu motorsuz ulaştırma araçları kiralamak 7071 Tur Taban Fiyatları Turizm Bakanlığı gerektiğinde acentelerin, uğradığı her deniz ve havalimanında 48 saat veya daha az kalan gemi ve uçak yolcuları için tertipleyecekleri turların taban fiyatlarını en geç bir önceki yılın ağustos ayı sonuna kadar tespit edip, bu fiyatları acentelere ve ilgili kuruluşlara duyurmaktadır. 7172 Seyahat Acenteleri ve Seyahat Acenteleri Birliği Kanunu ile İlgili Yönetmelikler •Yerli ve yabancı avcıların av turizmi kapsamında avlanmalarına ilişkin usul ve esaslar hakkında yönetmelik •Seyahat acenteleri yönetmeliği •Seyahat Acenteleri Birliği yönetmeliği •Seyahat acentelerinin hac seferi düzenlemelerine dair esasları belirleyen yönetmelik 72Seyahat Acenteleri Birliği (TÜRSAB) •Pazar araştırmaları ve seyahat acenteciliği konusunda incelemeler yapmak •Rekabetin önlenmesi için gerekli tedbirleri almak •Acente personelinin yetişmesi için kurs ve seminerler düzenlemek •Bakanlığa görüş bildirmek •Acenteleri uluslar arası alanda temsil etmek •Birlik üyelerine cezai işlem uygulayabilmek Tur taban fiyatlarının tespitinde görüş bildirmek… 73 Seyahat acenteleri bu birliğe üye olmak zorundadırlar. Merkezi Ankara’da yer almaktadır. Genel kurul, yönetim kurulu, denetim kurulu ve disiplin kurulu şeklinde organize olmuşlardır. Gelirleri, birlik üyelerinin kayıt ve aidat ücretleri, seminer ve kurslardan elde edilecek gelirler, bağış ve yardımlardan oluşmaktadır. 74YAT TURDZMD YÖNETMELDĞD ARTIK DENDZ TURDZMD YÖNETMELDĞD 24.07.2009 tarih ve 27298 sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe GDRMDŞTDR. 75DENDZ TURDZMD YÖNETMELDĞD Yönetmelikten derse devam edilecek. 76TURDZM TESDSLERD YÖNETMELDĞD Turizm yatırım ve işletmelerinin geliştirilmesi, günün şartlarına uygun hale getirilmesi, belgeli turizm yatırım ve işletmelerinin asgari niteliklerinin belirlenerek bu tesislerin arasında standart birliğin sağlanması ve kalitenin yükseltilmesi amacıyla 2001 yılında yürürlüğe girmiştir. Yönetmelik, turizm yatırımı ve turizm işletmesi belgelerinin verilmesine, bu tesislerin yönetim, personel ve işletme özellikleri ile uymak zorunda oldukları asgari fiziki şartlara, işletmecilik esaslarına, uygulanacak fiyat tarifelerinin hazırlanmasına ilişkin hükümleri kapsar. 7778 Turizm Yatırım Belgesi ve Turizm İşletme Belgesi 2634, 5. Madde: turizm sektöründe; bu kanun ve diğer mevzuatta yer alan teşvik tedbirleri ile istisna, muafiyet ve haklardan yararlanabilmek için Turizm Bakanlığından, Turizm Yatırım Belgesi veya Turizm İşletme Belgesi alınması gerekir. 7879 •Turizm belgesi •Turizm yatırımı belgesi • Turizm deneme işletmesi belgesi •Turizm işletmesi belgesi •Kısmi turizm işletmesi belgesi •Geçiş dönemi turizm yatırımı belgesi veya geçiş dönemi turizm işletmesi belgesi 7980 Turizm Yatırım Belgesi; turizm sektöründe yatırım yapana, tespit edilen yatırım dönemi için bakanlıkça verilen belgedir. Turizm İşletmesi Belgesi; turizm sektöründe faaliyet gösteren turizm işletmelerine bakanlıkça verilen belgedir. 8081 Turizm Belgesi Turizm kompleksleri, turizm kentleri ve tatil merkezlerindeki apart otel üniteleri, tatil siteleri ve butik tatil villaları ile apart oteller dışındaki turizm belgeli tesislerde devre tatil hakkı hariç devre mülk gibi şerhe konu şahsi haklar tapuya tescil ettirilememekte, bu tür tesislere turizm belgesi verilememekte ve bu sisteme kısmen veya tamamen geçtiği tespit edilen tesislerin belgeleri de iptal edilmektedir. 8182 İşlemler • Turizm belgesi başvurusu • Başvurunun değerlendirilmesi (Bakanlıkça uygun görülen başvurular en geç 6 ay içinde sonuçlandırılır.Yönetmelik hükümlerine aykırı talepler reddedilir.) • Turizm belge devri talepleri • Sınıflandırma çalışmaları (Amaç;tesislerin sürekli yeniliği yakalaması, aynı kategori de bulunan tesislerin arasında standart birliğin sağlanmasıdır. İki Bakanlık kontrolörü ve bir sektör temsilcisinden oluşur.) • Değerlendirme kurulunun oluşumu, görev ve çalışma esasları • Turizm yatırımı belgesinin süresi ve yatırımın izlenmesi • Turizm belgesinin iptali 8283 Turizm Tesislerinin Genel Nitelikleri-1 Yerleşme özellikleri ile mahallerin düzenlenmesi: yöre, çevre ve doğa ile uyumlu, pazarlama ve işletmenin gereklerini sağlayabilecek şekilde yönetmelikte öngörülen fonksiyonlara ve ölçülere uygun, nitelikli malzeme ile tefriş, dekore edilerek donatılmış mekanlarda gerçekleştirilecektir. Bahçe, lavabo ve tuvalet, ısıtma – havalandırma, sıcak – soğuk su, arıtma tesisi, aydınlatma, ek hizmet alanları. 8384 Turizm Tesislerinin Genel Nitelikleri-2 Personelin nitelikleri: hizmet kalitesini yükseltici önlemler alınmalı, kılık kıyafet, her işletmede ilk yardım konusunda sertifikalı eğitimli personel. Tanıtım, bilgilendirme ve fiyat tarifeleri: bakanlıktan alınan belgeye uygun olmalı, bakanlığın talebine karşılık vermeli, onaylı fiyat tarifesi hazır olmalı, yiyecek-içecek işletmelerinde fiyatlar yazılı olarak sunulmalıdır. Fiyat tarifeleri ilgili bilgiler her yıl en geç haziran ayının sonuna kadar Bakanlık tarafından tesislere duyurulur. İşletmeler en geç temmuz ayının sonuna kadar bir sonraki yılın uygulanacak fiyat tarifelerini Bakanlığa ulaştırmalı aksi halde bir önceki yılın tarifelerini kullanmak zorunda kalır. Sağlık, temizlik ve çevre korunmasına yönelik önlemler: tesisat tasarımı, yapı malzemesi seçimi, su, yiyecek-içecek hazırlanması, depolama, açık büfelerin saklama koşulları, 500 yatağı aşan işletmelerde sürekli doktor hizmeti, hemşire ve revir düzenlemesi. Doğal kaynakların tedavi amacıyla kullanımı, atık 84TURİZM TESİSLERİNİN GENEL NİTELİKLERİ-3 Genel Güvenlik önlemleri Kazan dairesi, soğutucu üniteler, havalandırma, jeneratör vb. müşteri ve tesisin güvenliği için önlemler alınır. Asansör alarm tertibatı Tesislerde yangın ihbar düzenekleri ve yangın merdiveni bulunmalı Elektrik yokluğunda yardımcı işaretler bulunmalı 8586 Turizm Tesis Türleri • Asli konaklama tesisleri • Yeme-içme ve eğlence tesisleri • Sağlık ve spor tesisleri • Kongre ve sergi merkezleri • Rekreasyon tesisleri • Kırsal turizm tesisleri • Özel tesisler • Bileşik tesisler • Diğer tesisler 8687 Asli Konaklama Tesisleri (Genel) • Yatak odaları (banyolu, ilave yatak konulabilir, genel aydınlatma ve gece lambası, tuvalet masası ve aynası, bagaj yeri ve elbise dolabı, tesis tür ve sınıfına göre farklılıklar) – suit odalar, bu odalarda mutfak nişi, büyüklüğüne göre yatak sayısı, aile odası • Personel ve mahalleri (çeşitli ünitelerde sertifikalı personel, yemekhane , yatakhane, bay-bayan soyunma odaları, duş-tuvalet düzenekleri) • Bedensel özürlüler için düzenleme (kapasitesi 80 oda üzerinde ise en az 1 oda, kapasitesinin en az %1’i) • Asansör düzenlemesi • Kış sporları yapılan tesislerde gerekli düzenlemeler (Acil yardım ekibi ve donanımı, tesiste ya da yakın civarda helikopter pisti bulunmalı) 8788 Turizm Tesisleri Yönetmeliği Kapsamındaki Türler Asli Konaklama Tesisleri (Tipleri) •Oteller (bir, iki, üç, dört, beş yıldızlı) •Moteller •Tatil köyleri (dört, beş yıldızlı) •Pansiyonlar •Kampingler •Apart oteller •Hosteller 8889 Turizm İşletmeleri 8990 Yeme -İçme ve Eğlence Tesisleri • Lokantalar (2. sınıf: en az 50 kişi, yemek hizmet alanı %25 - 1. sınıf: en az 150 kişi, 50 kişilik ana salon, yemek hizmet alanı %50 altında) • Kafeteryalar (en az 50 kişi kapasiteli, garson hizmeti olmadan) • Eğlence yerleri (en az 80 odalı konaklama tesisleri, 4-5 yıldızlı oteller, tatil kentleri, yiyecek-içecek hizmeti sunabilen, en az 100 kişilik salona sahip, yemek hizmeti için 2. sınıf restoran standartlarında) 9091 Sağlık ve Spor Tesisleri • Termal tesisler (kaplıca, içmece, iklim kür merkezleri tedavi ve rekreasyon amaçlı, Sağlık Bakanlığı denetimli) • Sağlık yaşam tesisleri • Yüzme havuzları (225 metrekare yüzey alanı) • Spor tesisleri • Golf tesisleri 9192 Kongre ve Sergi Merkezleri •Aynı anda 1000 kişiye hizmet verebilecek şekilde bölünebilir kongre salonu •En az 50 kişilik dört salon •Mekan kapasitesinin üçte birine aynı anda hizmet verebilecek yeme-içme tesisleri • %5 otopark •Simültane tercüme odası ve hizmetleri 9293 Rekreasyon Tesisleri •Eğlence merkezleri (en az 150 kişilik kapalı alan yeme-içme, en az 500 kişilik salonlar, 100 kişilik kapalı bar, %20 garaj, revir, 250 metrekare kapalı sergi salonu, 500 kişilik açık hava tiyatrosu) •Temalı parklar (en az 50.000 metrekarelik alan) •Günübirlik tesisleri •Kış sporları ve kayak merkezleri mekanik tesisleri (teleferik, telesiyej, teleski, tele kabin) 9394 Kırsal Turizm Tesisleri •Çiftlik – köy evi •Yayla evi (en az 5 odalı) •Dağ evi (en az 1 yıldızlı otel standardında, sertifikalı spor eğitmenleri, oda en fazla 6 kişi) 9495 Özellik Taşıyan Tesisler •Özel tesisler (tescilli kültür varlığı niteliğindeki yapılarda gerçekleştirilenler dışındaki özel tesislere turizm yatırımı belgesi verilememektedir) •Butik oteller (en az 10 oda, özgün, servis ve işletmede üstün standartlarda, eğitimli personel) 9596 Birleşik Tesisler • Turizm kentleri • Turizm kompleksleri (belirli sayıda tesis, en az 500 yatak kapasiteli, 5 yıldızlı otel veya tatil köyü ve kongre-sergi-eğlence merkezi bulunan) • Tatil merkezleri (en az 1250 odalı, asgari 3-4 yıldızlı otel standardında) • Zincir tesisler (asgari 3 ayrı yerde) • Personel eğitimi tesisleri (en az 120 öğrenci kapasiteli) 9697 Diğer Tesisler •Mola noktaları •Yüzer tesisler •Tatil siteleri ve villalar (A-B tipi tatil siteleri, butik tatil villaları) 97PROFESYONEL TURDST REHBERLDĞD YÖNETMELDĞD Türkiye’yi yerli ve yabancı turistlere en iyi şekilde tanıtacak ve onlara gezileri süresince yardımcı olacak, doğru bilgileri verebilecek profesyonel turist rehberleridir. Turist rehberi kimliğini taşıma hakkına haiz olup, ülkemizin tarihini, coğrafyasını, idari yapısını kültürünü, gelenek ve göreneklerini, müzelerini, sitlerini ören yerlerini, yani maddi ve manevi bütün özelliklerini yerli ve yabancı turistlere profesyonel olarak tanıtmayı meslek edinmiş kişidir. 98REHBER OLMA KOŞULLARI Yönetmelikten derse devam edilecek. 99100 4 Turizmle İlgili Diğer Yasalar, Tüzükler ve Yönetmelikler 100101 Yasalar - 1 •Pasaport kanunu •Yabancıların Türkiye’de ikamet ve seyahatleri hakkında kanun •Kimlik bildirme kanunu •Turist gemilerinden alınan resimlerden bazılarının affına ve bazılarının indirilmesine dair kanun •Kıyı kanunu 101102 Yasalar - 2 •Umumi hıfzıssıhha kanunu •Çevre kanunu •Tanıtma fonu teşkili hakkında kanun •Kültür ve tabiat varlıklarını koruma kanunu •Boğaziçi kanunu •Milli parklar kanunu 102103 Bazı Yasalara Göre Çıkarılmış Turizm İle İlgili Tüzükler •Dünya Turizm Örgütü (WTO) Tüzüğü •Turizm Bakanlığı Teftiş Kurulu Tüzüğü 103104 Bazı Yasalara Göre Çıkarılmış Turizm İle İlgili Yönetmelikler - 1 •Profesyonel turist rehberliği yönetmeliği •Yüzdelerden toplanan paraların işçilere dağıtılması hakkında yönetmelik •İçkili yerlere verilecek izinlerde gözönünde bulundurulacak esasları gösterir yönetmelik •Turizm işletmelerine personel yetiştirme temel eğitim kursları yönetmeliği •Turizm eğitimi merkezleri (TUREM) kuruluş yönetmeliği 104105 Bazı Yasalara Göre Çıkarılmış Turizm İle İlgili Yönetmelikler - 2 •Turizm uygulama kurulunun çalışma esasları hakkında yönetmelik •Turizm Bakanlığı ödüller yönetmeliği •Turizm Bakanlığınca mahalli, milli ve milletlerarası turizm faaliyetlerini düzenleyen il özel idarelerine yapılacak yardım yönetmeliği •Turizm Bakanlığı yurtdışı teşkilatında görevlendirilecek personelin seçim esaslarına dair yönetmelik 105106 Bazı Yasalara Göre Çıkarılmış Turizm İle İlgili Yönetmelikler - 3 • Turizm ve Tanıtma Bakanlığı mihmandarlık görevi hakkında yönetmelik • Müzelerde film ve fotoğraf çekme ile ilgili yönetmelik • Özel müzeler ve denetimleri hakkında yönetmelik • Turistik yöreler belediyelerine vidanjör, arasöz ve çöp kamyonu sağlanması hususunda bakanlıkça yapılacak yardımlara ilişkin yönetmelik 106107 5 Turizm Yatırım Belgesi, Turizm İşletmesi Belgesi ve Seyahat Acentesi Belgesi 107108 Seyahat Acentesi İşletme Belgesi •A grubu belgeli 2 sene için 80.000 $ (yabancı uyruklular için 3 katı) •A grubu aynı şartları, yoksa 5 sene geçmişe dayalı ortalama senelik 40.000 $ •B – C grupları için döviz şartı yoktur •Acenteler yurt içi ve dışında şubeler açabilirler •İptal olanlar için 2 yıl izin verilmez 108109 7 Seyahat Acenteleri ve Seyahat Acenteleri Birliği 109110 Seyahat acenteleri, daha önceleri 1953 tarih ve 6086 sayılı “turizm endüstrisini teşvik” kanunun 34. maddesi ile düzenlenmekteydi. Daha sonra günün ihtiyaçları doğrultusunda 1972 tarih ve 1618 sayılı “seyahat acenteleri ve seyahat acenteleri birliği” kanunu yürürlüğe konulmuştur. 1996 tarihli düzenlemeler ile “seyahat acenteleri yönetmeliği” hükümleri uygulanmaktadır. 110111 A. Seyahat Acentelerinin Kuruluş ve İşleyişi 1618 sayılı kanuna göre seyahat acenteler; kar amacıyla turistlere ulaştırma, konaklama, gezi, spor ve eğlence imkanları sağlayan, onlara turizmle ilgili bilgiler veren, bu konuya ilişkin tüm hizmetleri gören ve turizm ekonomisine ve genellikle ödemeler dengesine katkıda bulunan ticari kuruluşlardır. 111112 Sundukları Hizmetler •Tur düzenlemek •Transfer •Rezervasyon •Enformasyon •Kongre, konferans organizasyonu •Turistik gezi amaçlı münferit taşıma aracı kiralama •Ulaştırma araçları biletleri satmak •Seyahat acentesi ürünü satmak 112113 Ek Faaliyetler •Turistik enformasyon ve tanıtım malzemeleri satmak •Motorlu veya motorsuz ulaştırma araçları bulundurmak, kiralamak 113114 Faaliyet Dışı Alanlar •Tüketicilerin doğrudan kendileri ve aileleri için yaptıkları işlemler, rezervasyonlar. •İşletme belgelerince izin verilen ya da boş kalan alanlarda kendi ürünlerini pazarlamaları, rezervasyon yapmaları ve satmaları •Ticari amaçlarla araç kiralama 114115 Seyahat Acentesi Türleri • A Grubu ve AG grubu (tüm seyahat acenteleri hizmetlerini gören) • B Grubu (A Grubu acenteler ve tüm ulaştırma araçlarının biletlerini satan) • C Grubu (yalnız Türk vatandaşları için turlar düzenleyen, A Grubu tarafından verilen görevleri yerine getirebilen) •A Grubu bir acente görevlerini B ve C grubu acenteye vermesi durumunda belgelendirme yapması gerekmektedir. 115116 •Yabancı uyruklu acenteleri yurtdışına tur düzenleyememektedirler •A grubunun yurtdışı karayolu ulaşımı durumunda yolcu nakliye ruhsatı istenmez, aracın bakanlık standartlarına uygun olması gerekir •Acenteler şube açabilir, bakanlıktan izin almak gereklidir, materyallerinde merkezin adını kullanmalıdırlar, döviz mecburiyeti bakanlık ve maliye bakanlığınca belirlenir. 116117 B. Seyahat Acentelerinin Nitelikleri •Seyahat acentesi sahibinin nitelikleri: 18 yaş, ağır hapis, yüz kızartıcı suçlardan ve hileli iflastan hükümlü olmamak, ticari itibara sahip olmak, daha önceden kanunda belirtilen cezalara sahip olmamak •Sorumlu müdürün nitelileri: en az lise mezunu, A – B grupları için yabancı dil şartı, en az 2 yıllık tecrübe, T.C. vatandaşlığı 117118 •Personelin nitelikleri: A – B grupları merkez ve şubelerde en az 2 enformasyon memuru, turlarda 1 rehber, yabancı dil şartı, C grubu için merkez ve şubede en az 1 yabancı dil şartı aranmayan enformasyon memuru. •İşyerinin nitelikleri: işin gereklerine uygunluk, iç ve dış görünümün özenle düzenlenmiş olması gerekliliği. 118119 C. Teminatlar • Doğacak yükümlülüklere karşılık kuruluş teminatı istenir • Her şube için teminatın %50’si alınır, yabancılar için 2 katıdır • Yurtdışı turlar için tur giderlerinin %25’ini bakanlığa 2 ay sonra iade edilmek üzere verilir • Belge iptallerinde para 1 yıl bakanlıkta kalır ve döner sermayeye aktarılır • Kendi rızası ile kapanan işletmeler için teminat 1 sene bakanlıkta kalır ve sonrasında iade edilir, en az 6 ay öncesinde bildirmek gereklidir 119120 D. Seyahat Acentelerinin Yükümlülükleri •Haber verme (değişiklikler 30 gün içinde bildirilmeli) •Bilgi verme (faaliyet bilgileri ekim ayı sonuna kadar verilmeli) •Reklam ve tanıtma ile ilgili yükümlülük (dağıtımdan 15 gün önce bakanlığa göndermeli) •Yazışma yükümlülüğü (yazışmalar 15 gün içinde cevaplandırılmalıdır) •Mesleki sır saklama yükümlülüğü 120121 Seyahat Acenteleri Birliği (TÜRSAB) •Pazar araştırmaları ve seyahat acenteciliği konusunda incelemeler yapmak •Rekabetin önlenmesi için gerekli tedbirleri almak •Acente personelinin yetişmesi için kurs ve seminerler düzenlemek •Bakanlığa görüş bildirmek •Acenteleri uluslar arası alanda temsil etmek •Birlik üyelerine cezai işlem uygulayabilmek 121122 Seyahat acenteleri bu birliğe üye olmak zorundadırlar. Merkezi Ankara’da yer almaktadır. Genel kurul, yönetim kurulu, denetim kurulu ve disiplin kurulu şeklinde organize olmuşlardır. Gelirleri, birlik üyelerinin kayıt ve aidat ücretleri, seminer ve kurslardan elde edilecek gelirler, bağış ve yardımlardan oluşmaktadır. 122123 8 Turizm İşletmelerinin Bakanlıkla, Birbirleriyle ve Müşterilerle İlişkileri Hakkında Yönetmelik 123124 Yönetmelik, turizm işletme belgesi sahiplerinin birbirleriyle,müşteriyle ve bakanlıkla karşılıklı ilişkileri ile hak ve yükümlülüklerini uluslar arası kurallar doğrultusunda düzenleyerek, bu ilişkilerden doğacak anlaşmazlıkların en alt düzeye indirmek amacıyla çıkarılmıştır. 124125 Seyahat Acenteleri ile Otel İşletmeleri Arasındaki Sözleşmeler •Bireysel olarak seyahat eden (münferit) müşterilerle ilgili sözleşmeler •Grup (en az 11 kişiden oluşan) olarak seyahat eden müşterilerle ilgili sözleşmeler •Belirli bir sürenin üzerindeki rezervasyonlar için yapılacak (kontenjan) tahsis sözleşmeleri 125126 Sözleşme İçeriği Rezervasyon süresi, rezervasyonların süre içindeki dağılımı (oda ayrıntıları), rezervasyon süresinde sezon fiyatları, özel durumlar (indirimler, ücretsiz hizmetler), mali konular, haber verme süresi, bu sürelere ilişkin sonuçlar ve mali sorumluluklar, kesin rezervasyon dağılımı, yerleşme listelerinin son bildirimi, acenteye ödenecek tazminatlar, otele ödenecek tazminatlar, ödeme yöntemleri, konukların eşdeğer otele aktarımı, sözleşmenin iptali ile ilgili ayrıntılar. 126127 Sözleşme • Kabul otelci tarafından 3 gün içinde yazılı olarak bildirilir. • Otelcinin isteyeceği ön ödeme hizmetlerin sezonda 3, sezon dışında 1 gecelik tutar • Fiyatlar, otele doğrudan gelen müşterilere uygulanan miktarı geçemez. • Otelci fiyatlara uygun hareket eder, değişimlerde 30 günlük uyarlama süresi • Uzun süreli konaklamalarda otelci süre bitmeden belirli bir miktar ödeme isteyebilir. 127128 •Süreli rezervasyonlar dışında, otelciler gelirlerinin belirli bir miktarını komisyon olarak öder. •Otelcinin izni ile konaklamanın uzatılması ya da ileri tarihteki bir rezervasyon durumunda acenteye komisyon ödenir. •Süre 60 günü aşarsa komisyon ödenmez •TL ya da döviz cinsinden ödeme olabilir, sözleşmedeki miktarı geçemez. •Fatura doğrudan müşteri tarafından ödenirse, toplam üzerinden acenteye komisyon ayrılıştan 30 gün içinde ödenir. 128129 Otelci – Acente Karşılıklı Yükümlülükleri-1 • Otelci, acente müşterisine diğer müşterilerle aynı kalitede hizmet vermelidir • Otelci, acente odalarını gelişte 14.00’den, ayrılışta 12.00’a kadar kullanıma açar. • Otelci sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getirmelidir, aksi halde acente zararını tazmin etmekle yükümlüdür. • Beklenmedik bir durumda otelci, aynı şartlarda başka bir otele yerleştirme isteğini acenteye değişikliği en az 3 hafta önceden bildirebilir. • Otelci, acente müşterisini kendi müşterisi haline getirme faaliyetlerinde bulunamaz. 129130 Otelci – Acente Karşılıklı Yükümlülükleri-2 • Otelci, acenteye tüm bilgileri vermelidir •Acente de, bu bilgileri doğru ve eksiksiz olarak müşterilerine iletir •Hem otelci hem acente birbirlerinin ticari itibarını sarsıcı ifadeler kullanamaz •Taraflar anlaşma yapmadan, anlaşma yapmış gibi reklam vb faaliyet yürütemez •Fiyatlar müşteri ve 3. şahıslara açıklanmaz •Sözleşmenin tamamı ya da kısman iptalinde yazılı bildirim gereklidir. 130131 Bireysel Müşterilerle İlgili Sözleşmeler-1 •Konaklama talebinin yoğun olduğu yer ve zamanlarda 24 saatten az olmamak koşuluyla doğrudan gelen müşterilere uygulanan iptal süresi içinde. •Tatil otellerinde yüksek sezonda girişten 30 gün öncesine, sezon dışında 14 gün öncesine kadar. 131132 Bireysel Müşterilerle İlgili Sözleşmeler-2 • Bu sürelerin dışında iptal ya da bilgi vermeme durumunda, her müşteri için en az 1 gecelik kalış için istenen hizmetlerin, yüksek sezonda 3 gecelik kalışın parasal karşılığıdır. • Geç gelme, erken ayrılma, hizmetlerin tamamı ya da kısmen kullanılmaması hallerinde, otelcinin kusuru yoksa, acente otel zararını öder. • Acentenin yapmış olduğu ön ödemenin fatura toplamını karşılamadığı durumlarda, otelci farkı müşterilerden talep edebilir. • Acente hiçbir zaman otelin kendisine üzerinden komisyon ödediği fiyatlardan daha yüksek bir fiyatı müşterine getiremez, ancak rezervasyon hizmeti fatura edebilir. 132133 Grup Müşterilerle İlgili Otel Sözleşmeleri-1 • Sayı azalsa bile esas olarak rezervasyonda gösterilen esas alınır. • Acente grubun girişinden 14 gün önce oda dağılımını otele bildirir. • Ödeme grubun girişinden 30 gün önce %50, ayrılmadan önceden geri kalanı şeklindedir. • 15 kişilik grup için 1 kişi, ek her 20 kişi için bir temsilci daha ücretsiz hak verilir. • İptal grubun %50’sini aşması halinde, giriş tarihinden 21 gün, %50’sinden az olması halinde 14 gün öncedir. 133134 Grup Müşterilerle İlgili Otel Sözleşmeleri-2 •Tazminat, aksi yer almadığı sürece, sözleşmede yer alan koşullar ve özel hizmetlerin karşılığı toplamının üçte ikisidir •Yükümlülüklerini yerine getirmeyen otelci tazminat öder, acentenin gerçek zararından fazla, rezervasyon iptallerinde hizmet toplamının üçte ikisinden az olamaz. •Tazminat ödemeleri karşı tarafın talep tarihinden itibaren 30 gün içinde yapılır. 134135 Kontenjan (Tahsis) Sözleşmeleri •Münferit müşteriler için 30 gün •Gruplarda tam iptal için 60 gün •Grubun %50’sini aşan iptallerde 45 gün •%50’den 11 kişiye kadar 30 gün •Gruptaki 10 kişiden az olanlar için 7 gün, öncesine kadar süre tanınır. •Yapılacak rezervasyonların şartları açık ve net olarak belirtilmelidir. 135136 9 Otel, Müşteri ve Acente İlişkileri 136137 Müşteri isteği üzerine, otelci istenilen konaklama için gerekli rezervasyonu yapmayı kabul edince sözleşme oluşmuş olur. Bu her iki tarafın kanun kurallarına uymayı kabul ettiğinin taahhüdüdür. Yazılı rezervasyonlara cevap yazılı cevap verilir. Talebi takiben 3 gün içinde cevap verilir. Otelci depozito, sorunlar için tazminat isteği yönünde talepte bulunabilir 137138 Müşterilerin Hak ve Sorumlulukları-1 •Müşteri sözleşme ile otelin haklarından yararlanma hakkını kazanmış olur. •Ödeme rezervasyon ismi üzerinden yapılır •Konaklama dışındaki tüm hizmet fiyatlarını sormadan kabul etmesi halinde bakanlıkça tasdikli fiyatlar uygulanır •Müşteriye sağlanan özel hizmet ücretleri hesaba eklenir •Odalarda yemek pişirmeye izin verilmez, aksi durumların uygulamalarında otelci ek ücret isteyebilir. 138139 Müşterilerin Hak ve Sorumlulukları-2 • Kendisi ya da beraberindekiler tarafından ortaya çıkan zararlardan sorumludur • Hayvan yasaktır, belirlenen alanlarda beslenebilir • İyi niyet kurallarına uymayan müşterinin sözleşmesi biter (suç işleme), bulaşıcı hastalıklarda otel sözleşmeye son verebilir • Otelci uyulmasını isteği kuralları müşterilerin görebileceği yerlere koymalıdır • Otele geliş sabahında odalarına girmek isteyen müşteriler için boş tutulan odanın ücreti istenir. 139140 Müşterilerin Hak ve Sorumlulukları-3 •Tam pansiyon oda ve kahvaltı fiyatlarını kapsayan, her iki öğün yemeğin verildiği tarifedir. Yarım pansiyon, oda, kahvaltı ve bir öğün yemeği kapsar •Bu pansiyon tiplerinde yenilmeyen yemeklerin fiyatlarından indirim yapılmayabilir •Belirtilen pansiyonların yemek saatleri ve yerleri belirtilir, farklı uygulamalarda ek ücret talep edilebilir 140141 Otelcinin Hak ve Sorumlulukları-1 • Otelci müşterinin eşyasının yok olmasından, bozulmasından ve çalınmasından sorumludur, sorumluluktan kaçınmışsa sorumluluk sınırsızdır • Müşteri zararını öğrenir öğrenmez otelciye bildirmezse, hakkı kaybolur • Otelci sorumluluğu üzerine almadığını, kabul etmeyeceğini bildirmesi sorumluluğu kaldırmaz • Garaj için bırakılan aracın zararı, otelcinin sorumluluğu ya da ihmaline göre ödenir • Faturalar müşteriye sunulması ile ödenir, ulusal para, döviz, banka çekleri ve seyahat kuponları ile ödeme yapılabilir 141142 Otelcinin Hak ve Sorumlulukları-2 •Otelci, parasını ödemeyen müşterinin eşyalarını alıkoyma hakkında sahiptir •30 gün içinde para ödenmediği takdirde otelci eşyaları satma hakkına sahiptir •Kayıp eşyalar otel yönetimine teslim edilmelidir •Müşterinin otelde ölmesi durumunda, müşteri adına yetkili kişiler zararı, gerekiyorsa odanın yeniden döşenmesi ve temizlenmesi ile ilgili giderleri karşılamalıdır 142143 Seyahat Acentesinin Hak ve Yükümlülükleri-1 • Seyahat edenlerin ve bagajlarının güvenli bir şekilde ulaşımını sağlama • Seyahat organizasyonunu önceden belirtilen, duyurulan koşullara ve rezervasyonlara uygun şekilde yerine getirmelidir • Hizmetler arasında koordinasyon sağlama • Seyahate katılanın değişmesini kabul etmesi • Seyahat edenlerin vücut bütünlüğünün ve sağlığının korunması • Kabul edilen ücreti alma 143144 Seyahat Acentesinin Hak ve Yükümlülükleri-2 • Kararlaştırılan ücreti ödeme (ücret sonradan artırılamaz) • Seyahat öncesi hazırlıkları tamamlama (pasaport vb formaliteler) • Seyahati düzenleyenlere ve diğer katılımcılara zarar vermeme (zamana riayet etme, gruba uyma) • Hizmetin eksik yada uygun olmamasında, ücretin geri verilmemesi, indirim, kendisi yerine başkasının geçmesi hakkı vardır. 144145 10 Turizm Teşvik Tedbirleri 145146 Genel nitelikli turizm teşvik tedbirlerinin genel ilkeleri, Devlet Planlama Teşkilatınca hazırlanan 5 yıllık kalkınma planları ile, her yıl hazırlanan yıllık programlarla belirlenmektedir. 146147 9. Beş Yıllık Kalkınma Planına Göre Turizmi Teşvik Tedbirleri 2007-2013 •Dönem sonunda gelirin 36,4 milyar dolar, ziyaretçi sayısının 38 milyon, yatak sayısının 950 bin, bu sayının tamamlanacak işletme ve ikinci konutların katkısı ile 1,3 milyona ulaşması beklenmektedir. •Turizmde yüksek katma değerli üretim yapısına geçişin sağlanması 147148 İhracata Yönelik Devlet Yardımlarıyla Turizmi Teşvik Tedbirleri • İhracata yönelik devlet yardımlarına göre turizmi teşvik tedbirleri (devlet tarafından sektörel ihtiyaçlara yönelik katkıları kapsar) • İhracat, ihracat sayılan satış ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetlerde vergi, resim ve harç istisnası hakkında karara göre turizmi teşvik tedbirleri 148149 Yatırımlarda Devlet Yardımıyla Turizm Teşvik Tedbirleri •Devlet yardımları (doğrudan devlet yardımı, bütçe kaynaklı krediler) •KOBİ yatırımlarında devlet yardımları •Yatırımların ve istihdamın teşviki (gelir vergisi stopajı teşviği, sigorta primi işveren paylarında teşvik, bedelsiz yatırım yeri tahsisi, enerji desteği, diğer destekler) 149150 Özel Nitelikli Turizmi Teşvik Tedbirleri Turizmi teşvik kanununa göre teşvik tedbirleri: turizm kredileri, elektrik-havagazı-su ücretleri, haberleşme kolaylıkları, yabancı personel çalıştırılması,alkollü içki satışı ve talih oyunları, resmi tatil-haftasonu- öğle tatilleri, orman fonuna katkının taksitlendirilmesi. Seyahat acenteleri ve seyahat acenteleri birliği kanuna göre teşvik tedbirleri. 150151 Kredi Nitelikli Turizmi Teşvik Tedbirleri Gerekli şartları sağlamak kaydıyla, hazine tarafından sağlanan tüm şartları kapsayacak şekilde belirlenen kuruluşlarca sağlanan kredilerdir. Türkiye Kalkınma Bankası A. Ş., Türkiye İhracat Kredi Bankası (Türk Eximbank) kredi sağlayarak teşvikler sunan kuruluşlardır. 151152 11 Leasing ve Franchise Sözleşmeleri 152153 Leasing (Finansal Kiralama)-1 Bir şirketin sözleşme karşılığında, belirli bir süre için, bir ücret karşılığında, hizmet konusu olan malın ekonomik kullanımını işletmeciye – kiracıya bırakmasıdır (Turizm yatırımcısı için, gereksinim duyduğu yatırım malını kendi olanakları ile satın almak ya da kredi imkanlarını kullanmak yerine, o malı bir finans finans kurumuna kurumuna satın aldırarak onu kendisine kiralamasını istemesi) 153154 Leasing-2 •Yatırımcı, finans kurumu ile yapacağı finansal kiralama sözleşmesi ile, gereksinim duyduğu malı kullanma hakkı elde eder. •Sözleşme sonunda ödeyeceği sembolik bir ücretle malın mülkiyetini devralır. •Sözleşme ile kredi kullandıran da yarar sağlar, hem mülkiyeti satın alarak garanti altına alır hem de kira bedellerini kullanabilir. 154155 Sözleşme Tanımı • 3226 sayılı “finansal kiralama kanunu” ile bağımsız bir sözleşme olur. • Üç taraf vardır: kiralayan (finans şirketi), konu edilen malı satan, kiracı (turizm işletmesini kuracak taraf) • İki sözleşme: kiralayan ile satıcı arasında, kiralayan ile kiracı arasında. • Kiracı talep eder ve seçer, her türlü faydayı sağlamak üzere, belirli bir süre feshedilmemek üzere öngörülen bir sözleşme yapılır. • Taşınır ve taşınmaz mallar kiralanabilir. • Kiralama süresi en az 4 yıldır. Ancak kiralanan malın özelliklerine göre değişebilir. 155156 Sözleşme Şekli •Noter huzurunda gerçekleşir. •Kiralayan şirket yurtdışımdaysa, Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığının bağlı olduğu bakanlıkça tescil edilir. •Finansal kiralamaya yetkili şirketler yasaca belirlenmiştir (anonim şirketler) •Belirli bir ödenmiş sermayeye sahip olmak gereklidir. 156157 Kiracının Hakları •Kiralamaya konu malda zilyet olma ve her türlü faydayı elde etme hakkı •Mülkiyeti devir hakkı •Malın sigorta edilmesini isteme hakkı 157158 Kiracının Yükümlülükleri • Özenle kullanma borcu • Bakım, onarım ve koruma masraflarına katlanma borcu • Sigorta primlerini ödeme borcu • Zilyeti bir başkasına devretme borcu • Kira bedelini gününde ödeme borcu • Mülkiyeti alma hakkı yoksa malı geri verme borcu • Malın başkalarına zarar verme durumunda her türlü yükümlülüğe katlanma borcu 158159 Kiralayanın Hakları Mülkiyete sahip olma hakkı Kira bedelini isteme hakkı Sigorta bedellerinin kiracı tarafından ödenmesini talep hakkı Malın zarar görmesi yada yitirilmesi halinde malın bedelini isteme hakkı Kısa sürede kiracının zilyetliği başkalarına devretmemesini isteme hakkı İflastan doğan haklar 159160 Kiralayanın Yükümlülükleri •Malın zamanında kiracıya teslimi •Üçüncü kişilere devir konusu •Sözleşmeye göre malın kiracıya devri •Malın sigorta ettirilmesi 160161 Franchise Sözleşmeleri Üretimin artması, buna karşılık tüketici gereksinimlerinin daha kaliteli ve tanınmış mallara yönelmesi sonucunda franchise verenlerin mallarını veya geliştirdikleri hizmetlerini geniş tüketici kitlelerine ulaştırmak, belirli bölgelerde bağımsız franchise alanların ise bağımsızlıklarını yitirmeden, tanınmış bir sistemin rekabet avantajlarından yararlanarak kazanç sağlamak amacıyla yaptıkları bir sözleşme türü. 161162 Franchise Alanları Hazır yiyecek, otelcilik, alkolsüz içecekler, güzellik malzemeleri, giyim eşyası, bilgisayar, temizlik malzemeleri, kitaplar, emlakçılık Kuruluşların kendi sistemlerini, başka kişilere satması ya da kullandırması Marka, işletme adı vb öğelerden yararlanması (tedarik, üretim, dağıtım, pazarlama, reklam, promosyon, vd.) KOBİ ler gelişirken, franchise verenler herhangi bir harcama yapmadan geniş ve güvenli bir Pazar elde eder, kısa sürede ürünü tüketiciye ulaştırır – franchise alanlar pazarda rekabet edebilirlik, yer edinme, daha az risk alma ve daha az gider avantajları kazanır. 162163 Franchise Verenin Yükümlülükleri Sözleşme öncesi bilgilendirme ve franchise alanı aydınlatma Gayri maddi hakları franchise alanın kullanımına sunma ve bunlardan yararlandırma (patent, marka, unvan, ad) Franchise veren, alanı koruması ve desteklemesi Mal ve hizmet sürümü için mal ve hizmete yönelik araç ve gereç teslimi Bölgede başka franchise yapmama, mal ve hizmetlerden faydalandırmama 163164 Franchise Alanın Yükümlülükleri •Ücret ödeme borcu (başlangıç ödemesi, sürekli ödeme) •Mal ve hizmetlerin sürümünü yapmak, artırmak •Franchise alanın malları ya da gerekli malzemeyi franchise verenden alma borcu •Kalite vb standartların sağlanması 164165 12 Uluslararası Turizm Kuruluşları 165166 Resmi Nitelikli Kuruluşlar 1. Dünya Turizm Örgütü WTO 1924 yılında Birleşmiş Milletler nezdinde ilk turizm örgütü olarak kurulan Resmi Turizm Kuruluşları Uluslar arası Birliği’nin değişikliği ile 1970’de Madrid’de Birleşmiş Milletlere bağlı olarak kurulmuştur. Bağımsız devletlerden kurulu 109 üyesi vardır. 6 bölgesel komisyona ayrılmıştır (Türkiye Avrupa Komisyonundadır). Turizmin geliştirilmesi ve teşvik edilmesi için kurulmuştur. Dünya turizm hareketlerinin tek düzenleyicisidir. 166167 2. İktisadi İşbirliği ve Gelişme Teşkilatı OECD •1960’da Türkiye’nin üye olduğu, 24 Batı Avrupa ülkesi ile Kanada ve ABD ile oluşturulmuştur. •Ekonomik işbirliği ve gelişmeyi sağlamak amacıyla Paris’te kurulmuştur. •Üye ülkelere arasında turizmin geliştirilmesi için Turizm Komitesi vardır. 167168 3. Uluslar arası Sosyal Turizm Bürosu BITS Toplumsal düzeyde turizmi teşvik için, 1963’de Brüksel’de kurulmuş, özel hukuk statüsüne sahiptir. Her toplumun, turizme yönelik önlemlerini alarak turistik etkinliklere katılımlarını kolaylaştırmayı, düşük gelirli kesimlerin turizm etkinliklerinden yararlanmalarını ve olayların toplumla bütünleşmesini amaçlar. Türkiye 1977’den beri onur üyesidir. 168169 4. Uluslar arası Turizm Birliği AIT Turing kulüpleri ve otomobil kurumlarının üye olduğu uluslar arası bir federasyondur. 84 ülkede, 122 üye kulüp ve 330 milyonluk temsil genişliğine sahiptir. Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu üyesidir. Ulaştırma ve turizme bağlı tüm sektörlerden yararlananların çıkarlarını korumak, yayla turizmi, deniz sporları, kampçılık, karavancılık, bisikletçilik, otomobilcilik dahil tüm turistik alanlarda üyelerinin çıkarlarını korumak, üye ülkeler arası karşılıklı yardımları sağlamak, tavsiyelerde bulunmak ve haberler yayınlamak tüzükte yer alan amaçlardır. 169170 5. Avrupa Seyahat Komisyonu ETC Avrupa’ya Kuzey Amerika ve Japonya’dan turist çekmek, reklama yönelik ortak etkinlikler düzenlemek, turizm sorunlarını incelemek, çözümler getirmek, bilimsel işbirliği sağlamak, Pazar araştırmaları yapmak gibi amaçlarla kurulmuştur. 170171 6. Uluslar arası Kongreler ve Toplantılar Birliği ICCA •Merkezi Amsterdam’dadır. •Uluslar arası kongreler, toplantılar, sergiler düzenlemek, bu konuda uzlaşma sağlayıp bilgi sunmak amacındadır. 171172 7. Uluslar arası Termalizm ve Klimatizm Federasyonu FITEC •1974’de Termalizm ve Klimatizm Ulusal Örgütleri Federasyonları Derneği olarak kurulmuştur. •Termalizm ve klimatizm konusundaki tüm kamu ve özel kuruluşların işbirliğini yoğunlaştırmak için kurulmuştur. 172173 Özel Nitelikli Uluslararası Kuruluşlar Genel Turizm Konuları ile İlgili Kuruluşlar • Uluslar arası Turizm Akademisi ACI (1951, Monte- Carlo) • Uluslar arası Bilimsel Turizm Uzmanları Örgütü AIEST (1940, Bern) • Parlementolararası Turizm Örgütü AIDT (1949, Brüksel) • Uluslar arası Turizm Gazeteleri ve Yazarları Federasyonu FIJET (Paris) • Uluslar arası Scal Kulüpleri (1934, İsveç, 90 ülke, • 500’den fazla üye, 30.000’den fazla üye) • Uluslar arası Scal Kulüpleri Birliği AISC (1974, Nice) 173174 Ulaştırma Konuları ile İlgili Kuruluşlar Uluslar arası Havayolu Taşımacılığı Örgütü IATA: 1945 Havana’da, uluslararası düzeyde havayolu taşımacılığı standartlarını sağlamak amacıyla kurulmuştur. 100’den fazla üye uçak işletmesi ve acente vardır. Denetleme yetkisine sahiptir. Fiyat politikalarının uygulanmasında da etkindir ve bu sayede rekabeti devamlılığı sağlamaktadır 174175 •Uluslar arası Havacılık Federasyonu FAI (1946, Paris, sivil havacılığı geliştirmek ve hava sporlarını teşvik) •Amerikalılararası Otomobil Kulüpleri Federasyonu FIAC (Arjantin, otomobil turizmini geliştirmek, sınırlar arası geçişleri kolaylaştırmak) •Dünya Turing ve Otomobil Örgütü OTA 175176 Konaklama Konuları ile İlgili Kuruluşlar •Uluslar arası Otelcilik Örgütü IHA (1896’da Paris’te kurulmuştur. Amacı, otelcilik mesleğinin sorunlarını incelemek, uluslar arası turizmle ilgili otel sorunlarını çözümlemek, ulusal otelcilik örgütleri arasında birlik kurmak, acenteler ile ilişkileri düzenlemektir. •Uluslar arası Kamp ve Karavan Federasyonu FICC (1932, Lüksemburg, Türkiye’nin üyeliği bulunmaktadır). 176177 Turizm Pazarlaması ile İlgili Kuruluşlar Seyahat Acenteleri Birlikleri Evrensel Federasyonu UFTAA Dünya Seyahat Acenteleri Birliği WATA (1949 Cenevre) Uluslar arası Seyahat Acenteleri Federasyonu FIAV (1919, Brüksel) Amerikan Seyahat Acenteleri Birliği ASTA (1940 New York) Pasifik Bölgesi Seyahat Birliği (San Francisco) Uluslar arası Tur Yöneticileri Derneği IATM (Londra) 177KAYNAKÇA HÜSEYİN YILDIRIM, Turizm Hukuku ve Mevzuatı NECDP BOZ, Turizm Hukuku FARUK ANDAÇ, Turizm Hukuku