Çocuk Sağlığı Ve Hastalıkları Yenidoğanda Solunum Sistemi Hastalıkları YEN İ DO Ğ ANDA SOLUNUM S İ STEM İ HASTALIKLARI Prof.Dr.AYTU Ğ ATICI Mersin Üniversitesi T ı p Fakültesi Çocuk Sa ğ l ığı ve Hastal ı klar ı AD.Ekstrauterin Ya ş ama Adaptasyon Gaz de ğ i ş im yeri plasentadan akci ğ ere döner ? İ yi bir adaptasyon için ? Solunum sisteminin matürasyonu, ? Respiratuar kontrolün iyi olmas ı , ? Fetal akci ğ er s ı v ı s ı n ı n bo ş almas ı ? Yeterli sürfaktan sal ı n ı m ı gereklidir. ? İ lk solukta 50 ml kadar hava inspire edilir, bunun ? 20-30 ml ’ si FRC ’ yi olu ş turur. Sezaryen ile do ğ umda adaptasyon daha güçtür. ?Solunumu stimüle eden faktörler pO 2 ’ nin dü ş mesi ? pH ’ n ı n dü ş mesi ? pCO 2 ’ nin artmas ı ? Vücut ı s ı s ı n ı n dü ş mesi ? Pulmoner damar yata ğı n ı n aç ı lmas ı ? Taktil stimuluslar ?Solunum Paterni “Periyodik Soluma Paterni” İ lk aylarda görülür ? K ı sa süreli duraksamalar vard ı r ? Uykuda artar ? Pretermlerde daha belirgindir ? Solunum 5-10 sn durur, ard ı ndan 10-15 sn ? takipne gözlenir.Apne 20sn ’ den uzun süren veya siyanoz ve ? bradikardinin e ş lik etti ğ i solunum durmalar ı d ı r. Obstrüktif, 1. Santral, 2. Miks tipi vard ı r 3. Gebelik ya ş ı ile apne s ı kl ığı ters orant ı l ı d ı r. ? Preterm bebe ğ in solunum merkezinin CO 2 ? yükselmesine cevab ı azd ı r. Hipoksiye cevab ı ise paradoksiktir.Prematürite Apnesi Preterm bebekte herhangi bir predispozan ? faktör olmaks ı z ı n olu ş an apnedir. Büyük ço ğ unlu ğ u (%50-75) miks tiptir. ? Genelde 2-7. günler aras ı görülür. ?Apne nedenleri SSS ile İ lgili Nedenler İ ntrakranyal kanama ? Konvülsiyon ? Hipoksik hasar ? Nöromüsküler hastal ı klar ? İ laçlar ? İ nfarktlar ?Apne nedenleri Solunum Sistemi ile İ lgili Nedenler Pnömoni ? Atelektazi ? Pnömotoraks ? Hipoksi ? Hava yolu obstrüksiyonu ? Frenik sinir felci ? A ğı r RDS ?Apne Nedenleri Enfeksiyöz Nedenler Sepsis, ? Nekrozitan enterokolit, ? Menenjit, ? Respiratuar sinsisyal virüs enfeksiyonu. ?Apne Nedenleri Gastrointestinal Nedenler Gastro-özefageal reflü, ? Özefajit, ? İ ntestinal perforasyonlar ?Apne Nedenleri Metabolik Nedenler Hipoglisemi, ? Hipokalsemi, ? Hiponatremi, ? Hipernatremi, ? Hiperamonemi, ? Hipotermi, ? Organik asidemi. ?Apne Nedenleri Kardiak nedenler Hipotansiyon, ? Hipertansiyon, ? Kalp yetmezli ğ i ? Anemi, ? Hipovolemi. ?Apne Tedavisi Taktil stimulus ? Balon-maske ile ventilasyon ? O 2 uygulamas ı ? Predispozan faktörlerin tedavisi ? Teofilin, Aminofilin, Kafein ? Aminofilin: 5mg/kg yükleme, 1- ? 2mg/kg/doz idame ( 3-4 dozda ). NCPAP ?Yenido ğ an ı n Geçici Takipnesi Gebelik ve do ğ um genelde sorunsuzdur ? Do ğ umdan hemen sonra takipne, ? retraksiyon, inleme ve siyanoz olur. 2-3 günde düzelme olur. ? Fetal akci ğ er s ı v ı s ı n ı n rezorbsiyonu ? gecikmi ş tir. Akci ğ er grafisinde pulmoner damarlar ? belirgindir, fissürlerde s ı v ı olabilir.Amnion Mayi Aspirasyonu Uzam ı ş veya zor do ğ umda fetal solunum ? hareketleri artar, Amniotik s ı v ı ve içindeki epitel, lanugo, ? verniks kazeoza, do ğ um kanal ı salg ı lar ı bebek taraf ı ndan aspire edilebilir. Aspire edilen materyal enfekte ise pnömoni ? geli ş ebilir.Mekonyum Aspirasyonu Mekonyum sterildir fakat aspire edilirse kimyasal ? pnömoni yapar, İ ntrauterin dönemde veya postnatal ilk nefeste ? aspire edilebilir, Respiratuvar distres bulgular ı vard ı r, ? Prenatal takip iyi olmal ı ve bebek mekonyum ? ç ı karmadan do ğ urtulmal ı d ı r. Ba ş ç ı kar ç ı kmaz a ğı z, burun ve farinks aspire ? edilmelidir. Bebek henüz solumam ı ş sa trakeal aspirasyon ? yap ı l ı r.Persistan Fetal Sirkülasyon (PFS) Postnatal dönemde fetal dola ş ı m ı n devam ? etmesidir. Ciddi siyanoz, takipne, dispne, hipoksi, asidoz, ş ok ? ve multi organ yetmezli ğ i olur. Mortalite çok yüksektir. ? Tan ı ? Pre-post duktal O2 gradiyent fark ı ? Renkli doppler ekokardiografi ? Predispoze eden faktörler ? Sepsis, polisitemi, hipoglisemi ?PFS (Tedavi) O2 verilir, asidoz, hiperkarbi, hipotansiyon ? düzeltilir Mekanik ventilasyon (Konvansiyonel, HFO) ? Tolazolin ? iNO ? ECMO ?Pnömotoraks Plevra yapraklar ı aras ı nda serbest hava ? olmas ı d ı r, Spontan, idiopatik veya sekonder olabilir ? Respiratuvar distres bulgular ı vard ı r. ? Akci ğ er grafisi veya transillüminasyon ile ? tan ı konabilir Tedavi: Su alt ı drenaj ı ?Pnömomediastinum Mediastene hava kaça ğı vard ı r ? Pnömotoraksl ı hastalar ı n % 25 ’ inde vard ı r ? Genelde asemptomatiktir ? Boyun venlerinde dolgunluk ve hipotansiyon ? olabilir Pulmoner interstisiyel amfizem e ş lik edebilir. ?İ nterstisiyel Pulmoner Fibrozis (Wilson Mikity Sendromu) Hyalen Membran Hastal ığı olmayan, 32 ? hafta ve 1500 gramdan küçük bebeklerde tan ı mlanm ı ş t ı r. Respiratuar distres bulgular ı vard ı r. ? 2-6 hafta içinde semptomlar ve oksijen ? ihtiyac ı artar. Supportif tedavi gerekir. ?